دکتر احد فرامرز قراملکی، مدیر گروه اخلاق حرفهای دانشگاه تهران
اخلاق حرفهای، ضامن سرآمدی حرفه مهندسی در کشور
در حالی که در تمام تاریخ بشریت تلاش علم این بوده که به حوزه پیشبینیپذیری دست پیدا کند، اکنون زخم پیشبینیناپذیری بر کالبد جامعه ما وجود دارد.
پیشبینیناپذیری
آثار زیانبار و خطرناکی دارد که از جمله آن میتوان به بلاتکلیفی محیط، اضطراب،
سلب اعتماد به نفس افراد، تخریب رابطه آسان و درست با سازمان، ایجاد فساد مالی و
اداری و تنشهای ناشی از واکنشهای هیجانی اشاره کرد. پیشبینیناپذیری در سازمانها
اپیدمی شده و سبب افزایش فرار سرمایههای مادی و معنوی شده است، همچنین باید اشاره
کرد نرخ پیشبینیناپذیری با متغیرهای مختلفی نظیر فناوری، منابع انسانی، منابع
مالی و مدیران در ارتباط است.
حال این سوال مطرح
می شود که چگونه میتوان انسانها را پیشبینیپذیر کرد؟ ابتدا ما از خودمان کلید
طلایی تحت عنوان نظارت درست کردهایم و فکر میکنیم نظارت به معنای اعمال قانون
است و این در حالی است که مولفههای دیگری نظیر نفوذ مادی، رشوه و… باعث میشود
که اثربخشی این امر کم شود.
پیشبینیپذیری اخلاق
حرفهای ضامن سرآمدی حرفه در کشور است چرا که اهالی یک حرفه همسرنوشت هستند و
سرنوشت مهندسان به صورت یک طناب نامرئی به هم وصل شدهاست ، جامعه مهندسی در
معنویت، آبروی حرفهای، اثربخشی و جایگاه اجتماعی با هم همسرنوشت هستند. حرفهگرایی
به معنای عزم عمومی در ارتقای مشاغل به حرفه و رشد متوازن حرفه است، دانش تخصصی،
تجربه مفید، مهارت، توانایی، نگاه متمایز و تعهد حرفهای از عناصر ششگانه حرفهگرایی
هستند.
همچنین تعهد حرفهای
به معنای حساسیت، دغدغه و مسئولیتپذیری است که تعهد حرفهای اگر بارور شود سبب
شکوفایی و رشد سازمانها میشود.
حال اگر اخلاق حرفهای
تا این حد حائز اهمیت است چرا از ظرفیت آن در رهبری سازمانها بهره گرفته نمیشود؟
مواردی نظیر پندانگاری، زیورانگاری، مزیتانگاری، طبانگاری از جمله دلایلی است که
میتوان به عنوان شاخصترین موانع در جهت تحقق این امر از آنها یاد کرد. اخلاق
مهندسی به معنای مسئولیتپذیری مهندسان و شرکتهای مهندسی در برابر حقوق شهروندان
است؛ البته رشد اخلاق سازمانها به شعار نیست بلکه تحقق این امر در گرو روشمندی و
مدد جویی از عقل بشری که این دو رهیافت رسین به اخلاق حرفه ای است امکانپذیر خواهد
بود.
