اشاره – شهراد فریفته فارغ التحصیل کارشناسی ارشد معماری و شهرسازی از دانشگاه شهید بهشتی و عضو انجمن مفاخر معماری ایران است که در حال حاضر به عنوان مشاور حقیقی استانداری تهران در رشته معماری و بازرس انجمن صنفی انبوه سازان تهران نیز فعالیت دارد. در مطلبی که بر اساس گفت و گو با مدیران شرکت خانه سازان صفه در شماره قبلی نشریه داشتیم، اشاره کردیم که به دلیل گستردگی مباحث، مطالب مربوط به این شرکت را به صورت سلسله مقالاتی در شماره های آتی مجله ادامه خواهیم داد. برهمین اساس، مهندس شهراد فریفته مدیرعامل شرکت خانه سازان صفه مقاله ای در ارتباط با اصول معماری این شرکت به رشته تحریر درآورده که از نظرتان می گذرد.
شرکت خانه سازان صفه با توجه به سابقه ۱۵ ساله در امر انبوه سازی خود را از پیشگامان وپایه گذاران این مقوله در امرساختمان در ایران می داند. ما بلافاصله بعد از فارغ التحصیلی در رشته معماری و شهرسازی وارد عرصه کار حرفه ای ساخت و ساز انبوه برای اقشار کم درآمد شدیم به گونه ای که شرکت صفه بعد از دو سال حضور در محدوده شهر ری، پاکدشت و ورامین، طراحی، نظارت و اجرای بیش از ۵ هزار واحد را بر عهده گرفته و آن را به پایان رساند.من در بخشی از عملکرد صفه مسئول اصلی طراحی ونظارت دفتر فنی بودم و لذا در جهت مکان یابی ،جانمایی وطراحی فضا مجبور به شناخت کامل استانداردهای موجود و نیزاستفاده از تجارب پروژه های قبلی در جهت استفاده بهینه از فضا و رسیدن به حداکثر خواسته های مصرف کننده و نیز در نهایت اصل صرفه اقتصادی و توجیه پذیری پروژه بودم. به طور خلاصه می توان فهرست واراصولی را که مورد نظرمابوداین گونه بیان نماییم:
;
الف- با توجه به تعریف انبوه سازی یعنی تولید بیشتر،همواره
پروژه های ما در مکانهای با تراکم بالای جمعیتی تعریف شده و طراحی براساس حداکثر بهره گیری از فضا در طبقات و با حداکثر سطح اشغال ۴۰ درصد انجام شده است.
;
ب- استفاده از فضاهای تجاری علاوه برتامین نیازهای ساکنین جدید باعث پذیرش بافت جدیدازسوی ساکنین قدیمی شده وبه صرفه اقتصادی پروژه نیز کمک می نماید.
;
ج- تجربه ما نشان داده که احداث ۵ طبقه مسکونی روی
مجموعه های تجاری و یا ; پیلوت همواره جوابگو بوده و مزیت های زیادی از جنبه های اقتصادی و زمانی دارد ; از جمله سهولت در نصب تجهیزات و استفاده از تکنولوژی ساخت کارآمد ، کاهش هزینه های جانبی و مسائل مربوط به ضوابط شهرسازی و ایمنی و خدمات شهری. طبقات باید حداکثر چهارواحدی باشند و ساخت و تامین حداقل یک پارکینگ برای هر واحد لازم است.ضمن اینکه استقلال هر واحد ; در زمینه تاسیسات و تجهیزات باید حتی المقدور
مد نظر قرار گیرد. چرا که هر چه هزینه های مشاعات کم شود بیشتر دراستقراریک مجموعه مرتب و قانونمند موفق خواهیم بود.
;
د- متراژهای مورد قبول مردم در ساخت انبوه بسته به محل استقرار وقیمت خانه متفاوت است.اما در پروژه های انبوه سازی معمولا فضایی متناسب با یک ;خانواده حداکثر چهارنفره در نظر گرفته می شود که بتوانند به مدت معینی در این فضا زندگی کرده ودرنهایت پس ازطی زمانی مشخص وبر اساس تعریف نیازهای جدید خانواده بتوانند آن را ; با واحدی دیگر تعویض کنند.به هرحال با این شرکت در ساخت وساز انبوه به طورمتوسط متراژهای بین حداقل شصت متر وحداکثر یکصد و ده متررا در نقاط مختلف شهر تجربه کردیم ، ضمن اینکه در یک برداشت کلی دریافتیم که واحدهای دو خوابه بسیار مناسب و مورد نظر مصرف کننده متوسط شهری می باشد.
اگرچه در مناطقی از شهر با واحدهای لوکس بالای ۲۰۰ متر نیزموفق به فروش مناسب و جلب رضایت مشتری شده ایم؛ اما ; با این حال همواره تنوع ; متراژ از واحدهای یک خوابه ودوخوابه وسه خوابه با درصدی مناسب را همواره مد نظر قرار داده ایم؛ چرا که مشتری با دیدن متراژهای گوناگون در هر طبقه گزینه های متنوعی برای انتخاب خواهد داشت.
;
ه- درطراحی داخل واحدهای مسکونی عموماً سعی شده از جدا سازی
فضا های خصوصی و عمومی آپارتمان استفاده شود و آشپزخانه ها عموماً باز در نظر گرفته شده است،علاوه بر آن تلاش شده تا بیش ازحدود ۴۰ ; درصد متراژ آپارتمان، یک فضای نشیمن چند منظوره باشد تا در ترکیب با آشپزخانه پهنای دید وسیعی را برای مصرف کننده تامین نماید.یعنی در ترکیب فضای نشیمن و آشپزخانه برای ساکن و مهمان وی بیش از 50درصد متراژ آپارتمان قابل رویت باشد.این قضیه موجب می شود تا نشیمن آپارتمان وسیع تر به نظر بیاید و در نتیجه در کلیه مراسم و میهمانی های خانوادگی منزلت بالاتری به همراه آورده و رضایت مصرف کننده را به شکل قابل ملاحظه ای افزایش دهد. .علاوه بر این
کیفیت های بصری دیگری نیز برای نشیمن وی در نظر گرفته می شود، مانند:
۱- نور مناسب (ترجیحاً جنوب) و دید مستقیم به بیرون و محوطه
; ۲- تعادل در تناسب اضلاع سالن به گونه ای که مبلمان وی کاملاً بتواند درکنج های آن قرار گیرد و درب و بازشوها مزاحم نباشند و نیز فضای تلویزیون کاملاً تعریف شده باشد. ۳-تزئینات و تجهیزات اولیه و دسترسی مناسب به فضای سرویس عمومی و اتاق خواب ; ۴-عدم اشراف به کل فضای داخلی از درب ورودی آپارتمان ،ضمنا سرویس بهداشتی عمومی(دستشویی- توالت) در کریدور ورودی آپارتمان و سرویس بهداشتی خصوصی(دستشویی –توالت- حمام) در کریدور ورودی اتاق های خواب دیده شود. تناسب اضلاع در اتاق های خواب به گونه ای باشد که فضای لازم برای مبلمان داخلی در آن دیده شده باشد. استفاده از کمدهای دیواری الزامی است،هر چند که در مواردیمصرف کننده شخصا با توجه به مبلمان خود اقدام به ساخت و نصب دراور چوبی می نماید.
;
و- در طراحی سازه سعی در استفاده از تیم های مشاوره سازه ای به روزو کارآمد و با تجربه شده تا علاوه بر حداکثر استحکام برابر
آیین نامه های موجود از آخرین تکنولوژی در جهت استفاده بهینه از مواد و مصالح بهره ببریم و در ضمن از تکنیک های موجود ساخت و ساز با توجه به شرایط پروژه استفاده کنیم . به هر حال از هر دو سازه موجود فلزی و بتنی بهره برده ایم اما سازه های بتنی به علت نحوه تخصیص منابع مالی در انبوه سازی عموماً بیشتر متداول هستند. تصمیم گیری برای انتخاب نوع سازه باید با طراحی معماری همراه شود،چرا که با توجه به حجم ستون های بتونی ترجیح می دهیم در واحدهای مربوطه ازدهانه های بازتربا تعداد کمتری ازستونهای بتونی استفاده نماییم تا کیفیت فضاهای داخلی یک واحد کوچک توسط ستونهای بتنی کمتر اشغال شود.
;
ز- تأسیسات مکانیکی و برقی: در این مورد استفاده از مواد ، مصالح و تجهیزات مقاوم و استاندارد،همواره مد نظر بوده تا نیاز به تحمل دشواری های ناشی از تعمیرات و نگهداری این تاسیسات کمتر باشد. ضمنا همیشه اجرای تاسیسات مستقل برای هر واحد در اولویت ; بوده است.
;
;
