تلاش دو وزیر کابینه برای دستیابی به رویای ساخت ریل ملی

روز گذشته محمد نعمت زاده، وزیر کهنه کار صنعتی دولت یازدهم از دیگر وزیر کابینه خواسته است تا روال گشایش ال سی برای بخش ریلی را تسریع کند تا شاید گره کور ساخت ریل در کشور باز شود.

بحث ساخت ریل در
ایران برای نخستین بار پس از پیروزی انقلاب اسلامی مطرح شد و در اوایل دهه ۷۰ شمسی
کارخانه ذوب آهن اصفهان موفق به تولید ریل U۳۳ شد. اما این موفقیت حدود ۱۵ سال مورد توجه بهره
برداران شبکه ریلی کشور قرار نگرفت تا آنکه در سال ۸۷ سرانجام تفاهمنامه ای بین
مدیران وقت راه آهن جمهوری اسلامی ایران و ذوب آهن برای تولید انبوه ریل U۳۳ امضا
شد. به فاصله ۴۰
روز پس از ۱۵ سال بلاتکلیفی نخستین محموله
ریل تولید داخل تحویل راه آهن شد، اما به دلیل آنچه کیفیت نامناسب و از رده خارج
شدن ریل U۳۳ اعلام شد، راه آهن دیگر سفارش جدیدی برای تولید
ریل به ذوب آهن نداد و خواستار تولید ریل UIC۶۰ (مناسب برای سرعت
بالای ۱۶۰ کیلومتر در ساعت) شد. چهار سال بعد از آن منصور یزدی زاده، مدیر
بازرگانی کارخانه ذوب آهن اصفهان آذرماه ۹۱ در
خصوص تولید ریل U۳۳ گفت: «با تقاضای مدیران وقت راه آهن خط تولید ریل U۳۳را
راه اندازی کردیم. سال ۸۷ این مجموعه فقط یک بار سفارش خرید ریل U۳۳ را دادند و از آن زمان به
بعد این خط تولید بلااستفاده مانده است. با توجه به مذاکرات انجام شده بین دو طرف،
مناقصه ای برای ورود فناوری تولید UIC۶۰ با حضور شرکت های مطرح دنیا برگزار شد که در آن یکی از بهترین
سازندگان این نوع ریل برنده شد.» در آن زمان وی بهترین راه حل برای تولید هر چه
سریع تر ریل پیشرفته را استفاده از مکانیسم «پیش پرداخت» گفت و عنوان کرد: «در این
صورت مجموعه راه آهن دیگر نمی تواند تعهدات خود را زیر پا بگذارد.«
با این حال باز هم
در سال گذشته بعد از اینکه ماجرای ساخت ریل ملی وارد۶ سالگی خود شده بود مجددا
تفاهمنامه تولید ریل
UIC۶۰ با حضور وزرای راه و شهرسازی و صنعت به امضای
اردشیر سعد محمدی، مدیرعامل شرکت ذوب آهن اصفهان و محسن پورسید آقایی مدیرعامل
شرکت راه آهن جمهوری اسلامی رسید تا این کارخانه برای چندمین بار متعهد شود که
مطابق برنامه زمان بندی از پیش تعیین شده نسبت به اجرای قرارداد تجهیز و راه
اندازی خط تولید ریل
UIC۶۰ تا شهریورماه ۹۴ اقدام کند: موضوعی که ظاهرا هنوز
قطعیتی نیافته و این بار موجب شده تا وزیر صنعت با توجه به زمان محدود ۴ ماهه برای
انجام این تعهد از وزیر راه بخواهد برای عمل به تعهد بر روال گشایس ال سی لازم به
این کار سرعت بیشتری بدهد.
نعمت زاده که در
نمایشگاه حمل و نقل ریلی صحبت می کرده، تاکید کرده است: «در حال حاضر توان فنی
کشور در طراحی و ساخت نیاز داخلی پروژه های مختلف ریلی به وجود آمده و این موضوع
برای پیگیری و نهایی شدن تنها به برنامه ریزی و روشن شدن اهداف احتیاج دارد. در
صورتی که این امکانات داخلی از طریق صندوق توسعه ملی و فاینانس خارجی مورد حمایت
قرار گیرد، می توان به توانایی داخل در تامین نیازهای کشور اتکا کرد. همچنین در صورتی
که وزارت راه و شهرسازی بتواند در حوزه گشایش ال.سی برای فعالان حاضر در این صنعت
نیز شرایط را آسان کنند، قطعا اوضاع بهتر خواهد شد«.
وی در قالب
درخواستی از وزارت راه و شهرسازی خواست تمام نیازهای صنعتی در حوزه ریل را در پنج
سال آینده تجمیع و ارایه کند تا از این طریق امکان برنامه ریزی برای تولید و
پیگیری طرح های ریلی به وجود آید.
وزیر صنعت، معدن و
تجارت با اشاره به اهمیت حرکت کشور در راستای اهداف چشم انداز گفته است: «با وجود
اینکه در طول سال های گذشته به دلیل برخی مشکلات از بعضی اهداف جامانده ایم، اما
قطعا باید برنامه ریزی های آینده خود را در راستای رسیدن به چشم انداز اجرایی
کنیم. حوزه صنعت برای تامین اهداف راه آهن نزدیک به هشت میلیارد دلار سرمایه
احتیاج دارد، این سرمایه گذاری ۱/۵ میلیارد دلاری برای هر سال قطعا اجرایی خواهد
بود و با توجه به اهمیتی که توسعه راه آهن به دلیل هزینه پایین و امنیت بالادارد
می توان روی آن حساب ویژه ای باز کرد«.
3/5میلیارد دلار سرمایه می
خواهیم
عباس آخوندی وزیر
راه و شهرسازی نیز با بیان اینکه برای بهبود شرایط ریلی کشور در سه حوزه اصلی بار،
مسافر و قطارهای حومه ای نیاز به یک بازسازی ساختاری وجود دارد، اعلام کرده است:
«راه آهن ایران سالانه ۳/۵ میلیارد دلار بودجه می خواهد. در طول دو سال گذشته ما
در دولت یازدهم تمام تلاش خود را به کار بسته ایم تا بیشترین امکانات کشور برای
بهبود و بهسازی شرایط راه آهن فراهم شود. در این عرصه به تمام امکانات دانشگاه،
حرفه، سیاست و سرمایه احتیاج داریم.»
وی با بیان اینکه
بر مبنای برنامه ریزی صورت گرفته تا سال ۱۴۰۰ راه آهن به بیش از ۲۵ میلیارد دلار
بودجه احتیاج دارد، افزوده است: «این بودجه که سالانه چیزی حدود ۳/۵ میلیارد دلار
تخمین زده می شود به هیچ عنوان غیرقابل دسترسی نیست، فقط به این شرط که تمامی
امکانات لازم فراهم شده و نگاه یکپارچه در این حوزه به وجود آید. این سرمایه گذاری
که شامل تمام بخش ها از جمله زیرسازی، روسازی، ناوگان و حوزه های خدماتی می شود
فارغ از صحبت هایی است که وزیر صنعت تنها در رابطه با ناوگان مطرح می کند در
شرایطی که ما برای برطرف کردن مشکلات راه آهن نیاز به یک نگاه یکپارچه برای برطرف
کردن انقطاع های موجود در حوزه حمل و نقل داریم. متاسفانه با وجود
تمام تلاش های صورت گرفته همچنان راه آهن ایران از انقطاع های بسیاری رنج می برد و
طرح اتصال در تا در مسافر و مبدا تا مقصد بار هنوز در بسیاری از محورها قابل اجرا
نیست.»
وزیر راه و شهرسازی
با ابراز خوش بینی از آغاز روند تولید ریل در ایران اعلام کرد: «نخستین تولیدات
این خط جدید که احتمالااز پاییز امسال در اختیار راه آهن قرار می گیرد می تواند
اتفاق بسیار خوبی در این زمینه باشد که بخش عمده ای از نیاز داخلی کشور در این
حوزه را مرتفع کند. البته سرمایه گذاران داخلی باید بدانند که وزارت راه و شهرسازی
بین حمایت و رقابت یک تعادل مناسب برقرار می کند و قطعا در شرایطی که امکان رقابت
داخلی وجود داشته باشد حمایت ها محدود خواهد شد تا امکان افزایش کیفیت کالاها به
وجود آید.»