- مترو تهران در روزهای جنگ خدمات مناسبتی و سرویس‌دهی تا ساعت ۲:۳۰ بامداد در لیالی قدر را ادامه داد.
- ۹۳ تاکسی در روزهای جنگ آسیب دید و مدیریت شهری سازوکار حمایتی برای تاکسیرانان آسیب‌دیده طراحی کرد.
- سامانه حمل‌ونقل جانبازان و معلولان از اسفند ۱۴۰۴ تا ۲۵ فروردین ۱۴۰۵ یک‌هزار و ۵۰۰ سرویس ارائه داد.
- پایانه تعمیراتی خط ۴ مترو با اعتبار ۲ هزار میلیارد تومان و پایانه شهید کلاهدوز در ۳۱ فروردین به بهره‌برداری رسید.
- ایستگاه ورزشگاه تختی به‌عنوان طولانی‌ترین ایستگاه متروی کشور با ۳۹۰ متر طول و ۱۹ هزار مترمربع مساحت افتتاح شد.
حمل‌ونقل شهری تهران در روزهای جنگ رمضان با تداوم خدمات روزمره و اجرای پروژه‌های توسعه‌ای، نقش خود را در حفظ جریان زندگی شهری ایفا کرد. شبکه مترو، اتوبوسرانی، تاکسیرانی و مراکز معاینه فنی با وجود محدودیت‌های ناشی از جنگ، فعالیت خود را بدون وقفه ادامه دادند. به گزارش صما، از تأمین ناوگان و پشتیبانی از تاکسیرانان آسیب‌دیده تا افتتاح پایانه‌ها و ایستگاه‌های جدید، مجموعه‌ای از اقدامات در این دوره انجام شد که ابعاد مختلف خدمات‌رسانی حمل‌ونقل شهری را نشان می‌دهد.
مترو؛ از سرویس‌دهی مناسبتی تا اورهال ناوگان
مترو تهران در روزهای جنگ علاوه بر رایگان شدن خدمات تردد، مدیریت بخش‌های مناسبتی را نیز با قوت ادامه داد. سرویس‌دهی ویژه در تجمع سوگواری رهبر معظم انقلاب در ۱۰ اسفند، خدمات‌رسانی به مردم در مراسم «میثاق با امام شهید امت و بیعت با رهبری» در ۱۸ اسفند، آیین بدرقه پیکر فرماندهان شهید در ۲۰ اسفند، خدمات تا ساعت ۲:۳۰ بامداد در لیالی قدر، روز جهانی قدس و تجدید پیمان با رهبر انقلاب در ۲۲ اسفند و افزایش ساعت خدمات تا ۲۳ در هفته پایانی سال، بخشی از خدمات مترو در این دوره بود.
در ایام نوروز ۱۴۰۵ نیز سرویس‌دهی مترو تا ساعت ۲۳ ادامه داشت. در دو مراسم تشییع دریابان شهید در ۱۲ فروردین و چهلم رهبر شهید در ۲۰ فروردین، مترو نقش مهمی در جابه‌جایی شهروندان ایفا کرد.
در بخش اورهال قطارها، تمامی برنامه‌های تعمیرات اساسی ناوگان طبق زمان‌بندی تعیین‌شده انجام شد و هیچ وقفه‌ای در اجرای مأموریت‌ها رخ نداد. این عملیات شامل سه رام قطار ۹ واگنه AC از قطارهای خط ۵ بود.
اتوبوسرانی و تاکسیرانی؛ تداوم خدمت در شرایط سخت
اتوبوسرانی تهران به‌عنوان مهم‌ترین سامانه تردد شهری، در روزهای جنگ با قدرت به فعالیت خود ادامه داد و در ارائه خدمات و تقویت ناوگان، همچون روزهای پیش از جنگ، خدمات مهمی به شهروندان ارائه کرد.
تاکسیرانان تهران نیز با وجود آسیب‌های مکرر واردشده به معابر از سوی دشمن آمریکایی ـ صهیونیستی، میدان خدمت را ترک نکردند. در روزهای جنگ، ۹۳ تاکسی آسیب دید و مدیریت شهری سازوکار حمایتی برای تاکسیرانان آسیب‌دیده طراحی کرد. روند تحویل تاکسی‌های برقی آیون که پیش از جنگ سرعت گرفته بود، متوقف نشد و در روزهای جنگ، ۳۲۰ دستگاه تاکسی برقی آیون و ۱۰ دستگاه ون به تاکسیرانان تحویل داده شد.
در تعطیلات نوروز، مراکز معاینه فنی تهران بدون وقفه فعال بودند و با برنامه‌ریزی زمانی و مکانی مناسب، بیش از ۸۰ درصد مراکز به شهروندان خدمات ارائه کردند. خدمات ویژه این ستاد از جمله رزرو اینترنتی و معاینه فنی برتر نیز با قوت دنبال شد و تعطیل نشد.
خدمات به جانبازان و معلولان؛ ۱۵۰۰ سرویس در روزهای جنگ
سامانه حمل‌ونقل جانبازان و معلولان از ابتدای جنگ در اسفندماه ۱۴۰۴ تا ۲۵ فروردین‌ماه ۱۴۰۵، از ساعت ۶ صبح تا ۲۰ شب به مشترکان خود خدمات‌رسانی کرد و در این مدت، یک‌هزار و ۵۰۰ سرویس حمل‌ونقلی ارائه داد. این خدمات شامل سفرهای روزمره، جابه‌جایی‌های درمانی از جمله دیالیز، آب‌درمانی و فیزیوتراپی و سفرهای مرتبط با اشتغال و آموزش می‌شد.
این سامانه با هماهنگی نهادهای مرتبط، در مناسبت‌های ملی و مذهبی نیز حضوری فعال داشت. خدمات‌رسانی در مراسم تشییع پیکر شهدا، جابه‌جایی شهروندان برای زیارت اهل قبور در پنج‌شنبه و جمعه پایانی سال، مراسم روز قدس، عید سعید فطر و مراسم اربعین قائد شهید امت از جمله اقدامات این مجموعه بود. در مواقع ضروری، خدمات این سامانه حتی تا ساعت ۲۳ ادامه یافت.
افتتاح پایانه تعمیراتی خط ۴ و پایانه شهید کلاهدوز
هفتمین ایستگاه و پایانه تعمیراتی متروی تهران در خط ۴ در ۳۱ فروردین به بهره‌برداری رسید؛ اقدامی مهم در راستای خودکفایی خطوط مترو و کاهش مدت توقف قطارها. فاز نخست این مجموعه در سال ۱۳۹۵ به بهره‌برداری رسید و ظرفیت استقرار ۱۰ رام قطار را داشت. با افتتاح فاز دوم، ظرفیت پارکینگ قطارها ۱۲ رام افزایش یافت و امکان انجام تعمیرات جزئی و اساسی برای ۱۰ رام قطار فراهم شد. با بهره‌برداری از این پایانه، ناوگان خط ۴ برای تعمیرات و سرویس‌های دوره‌ای به سایر پایانه‌ها نیاز نخواهد داشت و سرعت عملیات نگهداری افزایش و زمان توقف قطارها کاهش می‌یابد.
همچنین پایانه شهید کلاهدوز در انتهای شرقی خط ۴ متروی تهران در ۳۱ فروردین به بهره‌برداری رسید. تکمیل این پایانه با هدف راه‌اندازی سالن‌های مکمل و سایر بخش‌های موردنیاز برای افزایش حداکثری ظرفیت و کارایی دنبال شده است. با بهره‌برداری از این بخش، علاوه بر سالن‌های تعمیرات استاتیک، متروواش و تراش چرخ، بخش‌هایی از جمله گالری تأسیسات، جاده شمالی پایانه، کمپرسورخانه و ساختمان شماره ۳ آماده استفاده شده‌اند. اجرای این اقدامات، زمینه را برای تکمیل فازهای دوم و سوم پروژه فراهم کرده است.
تهیه و نصب جرثقیل‌های سقفی، اجرای سیستم‌های مکانیکی و الکترونیکی از جمله روشنایی، آبرسانی، آتش‌نشانی و تأسیسات گرمایشی و سرمایشی، همچنین احداث سالن‌ها و ساختمان‌های متعدد، بخشی از عملیات گسترده انجام‌شده برای بهره‌برداری از فاز نخست تکمیل پایانه شهید کلاهدوز بوده است. همکاری شرکت واگن‌سازی تهران در تأمین برق تجهیزات موردنیاز برای تعمیرات واگن‌ها، نقش مهمی در پیشبرد این پروژه داشته است. با تکمیل بخش‌های مختلف و افزایش کارایی پایانه شهید کلاهدوز، علاوه بر کمک به تردد ایمن قطارها در خط ۴، بار تعمیراتی پایانه‌های صادقیه و فتح‌آباد نیز کاهش خواهد یافت.
رونمایی از اتوبوس‌های جدید و نوسازی ناوگان
در ۱۷ فروردین ۱۴۰۵، هم‌زمان با روزهای جنگ، از ۵۰ دستگاه اتوبوس برقی و ۳۵ دستگاه اتوبوس دوکابین رونمایی شد. با این اقدام، چهارمین مرحله نوسازی ناوگان اتوبوسرانی تهران در دوره مدیریت شهری به مرحله تکمیل رسید. در این مرحله، ۳۵ دستگاه اتوبوس جدید به ناوگان اضافه شد و ۵۰ دستگاه اتوبوس برقی به‌عنوان فاز نخست، هدف‌گذاری تأمین ۵۰۰ دستگاه اتوبوس برقی را تکمیل کرد. با وجود محدودیت‌های ایجادشده در تنگه هرمز طی هفته‌های اخیر، با همراهی مدیریت شهری و همکاری ملی، امکان ترخیص و انتقال اتوبوس‌ها از گمرک فراهم شد.
در مراسم رونمایی، ۹۵ دستگاه به‌صورت قطعی وارد چرخه بهره‌برداری شد. این تعداد شامل ۵۰ دستگاه اتوبوس بی‌آرتی نوسازی‌شده در خط یک، در مسیر میدان آزادی تا انقلاب، ۲۰ دستگاه اتوبوس تولید شرکت عقاب‌افشان و ۱۰ دستگاه اتوبوس برقی تولید مجموعه شتاب بود.
رفع نقص تقاطعات و بازسازی زیرساخت‌های ترافیکی
شرکت کنترل ترافیک تهران در روزهای جنگ با تداوم فعالیت‌های تخصصی خود، نقش مهمی در حفظ پایداری زیرساخت‌های ترافیکی پایتخت ایفا کرد. فعالیت این مجموعه در حوزه نگهداشت، بازسازی و راه‌اندازی تقاطعات متوقف نشد و برنامه‌های مربوطه با جدیت ادامه یافت. از ابتدای جنگ تاکنون، عملیات رفع نقص و تجهیز تقاطعات به‌صورت مستمر دنبال شده است تا از بروز اختلال در عملکرد شبکه چراغ‌های راهنمایی جلوگیری شود.
بر اساس آمارهای ارائه‌شده، در این مدت ۴۹۴ تقاطع رفع نقص و ۱۲۰ تقاطع شست‌وشو شده‌اند. همچنین تقاطعات پرترافیک به سامانه برق اضطراری UPS مجهز شده‌اند تا در صورت بروز اختلال در تأمین برق، عملکرد تجهیزات مدیریت هوشمند ترافیک (ITS) حفظ شود و جریان ترافیک شهری با وقفه مواجه نشود. در این دوره، یک تقاطع جدید در محدوده پاتریس ـ ملکوتی به‌صورت برنامه‌پذیر راه‌اندازی شد. چند تقاطع که بر اثر اصابت پرتابه آسیب دیده بودند، بازسازی و دوباره فعال شدند.
افتتاح ایستگاه شارژ برقی هنگام و توسعه دسترسی‌های شادمان
در ۱۵ اردیبهشت‌ماه ۱۴۰۵، دویست‌وپانزدهمین پویش امید و افتخار با برگزاری آیین بهره‌برداری از ایستگاه شارژ برقی هنگام (فاز جنوبی) و پروژه توسعه دسترسی‌های خطوط ۲ و ۴ مترو در ایستگاه شادمان برگزار شد. اجرای پروژه توسعه دسترسی‌های ایستگاه شادمان حدود ۱۴ ماه به طول انجامید و برای آن یک‌هزار و ۲۰۰ میلیارد تومان هزینه شد. حجم عملیات عمرانی این پروژه به‌اندازه ساخت یک ایستگاه مترو بود. در جریان اجرای آن، هشت دستگاه پله‌برقی، دو دستگاه آسانسور و یک گالری به طول ۳۳۰ متر و عرض ۶ متر احداث شد.
هم‌زمان با بهره‌برداری از این پروژه، ایستگاه شارژ برقی هنگام نیز افتتاح شد. این ایستگاه امکان شارژ ۴۸ دستگاه اتوبوس برقی در مدت ۹ ساعت شب و استفاده حدود ۳۵۰ دستگاه تاکسی یا خودروی شخصی از ظرفیت شارژ در ۱۲ ساعت باقی‌مانده شبانه‌روز را فراهم می‌کند. با بهره‌برداری از این ایستگاه، ظرفیت شارژ خودروهای برقی در تهران به حدود ۴۵۰ تا ۵۰۰ دستگاه اتوبوس در شبانه‌روز و حدود ۳۵۰۰ دستگاه تاکسی رسید.
افتتاح ایستگاه ورزشگاه تختی و ۲.۵ کیلومتر مسیر جدید در خط ۷
ایستگاه مترو ورزشگاه تختی و ۲.۵ کیلومتر مسیر تونلی در خط ۷ متروی تهران، در ۲۲ اردیبهشت‌ماه ۱۴۰۵ به بهره‌برداری رسید. ایستگاه ورزشگاه تختی به‌عنوان بیست‌ودومین و آخرین ایستگاه خط ۷ در منتهی‌الیه جنوب شرقی این خط، در منطقه‌ای پرجمعیت واقع شده است. با بهره‌برداری از این ایستگاه، علاوه بر تکمیل ایستگاه‌های بدنه اصلی خط ۷، حدود ۲.۵ کیلومتر به طول شبکه قابل بهره‌برداری متروی تهران افزوده شد.
ایستگاه ورزشگاه تختی با مساحت ۱۹ هزار مترمربع، یکی از بزرگ‌مقیاس‌ترین ایستگاه‌های متروی کشور و جهان محسوب می‌شود. این ایستگاه به‌عنوان پهناورترین ایستگاه جزیره‌ای غیرتقاطعی متروی کشور شناخته می‌شود و با طول ۳۹۰ متر، عنوان طولانی‌ترین ایستگاه شبکه متروی کشور را نیز به خود اختصاص داده است. در جریان عملیات ساخت این پروژه، حدود ۹۰۰ مترمکعب بتن‌ریزی در یک شیفت کاری و در چهار جبهه مختلف انجام شد و حجم خاک‌برداری نیز به ۲۳۴ هزار مترمکعب رسید. این ایستگاه به ۶ دستگاه پله‌برقی مجهز است و برای تسهیل تردد افراد دارای معلولیت و دیگر مسافران، ۴ دستگاه آسانسور در آن تعبیه شده است.
ورود اتوبوس‌های جدید دوکابین و برقی به تهران
در بحبوحه جنگ، روند تأمین و نوسازی ناوگان اتوبوسرانی تهران ادامه یافت و با ورود و بهره‌برداری از اتوبوس‌های جدید، ظرفیت خدمات‌رسانی در خطوط تندروی پایتخت افزایش پیدا کرد. در این دوره، ۵۱ دستگاه اتوبوس دوکابین ۱۸ متری یوتانگ پس از طی مراحل ترخیص و انتقال وارد تهران شدند و با احتساب این محموله، تعداد اتوبوس‌های دوکابین یوتانگ واردشده به ناوگان اتوبوسرانی تهران به ۱۰۱ دستگاه رسید.
این اتوبوس‌ها در قالب قرارداد تأمین ۲۰۰ دستگاه اتوبوس دیزلی ۱۸ متری دوکابین با کشور چین خریداری شده‌اند. از مجموع این قرارداد، تاکنون ۱۰۱ دستگاه تحویل، آماده‌سازی و وارد چرخه خدمت‌رسانی شده‌اند و ۹۹ دستگاه باقی‌مانده نیز طبق برنامه‌ریزی انجام‌شده، تا پایان شهریورماه امسال به ناوگان اتوبوسرانی تهران اضافه خواهند شد. با ورود این اتوبوس‌ها، پنج خط پرتردد اتوبوس‌های تندروی پایتخت تقویت شده‌اند و ظرفیت جابه‌جایی مسافران در این خطوط افزایش یافته است.
برنامه توسعه ناوگان اتوبوسرانی به این مرحله محدود نمی‌شود و بر اساس برنامه‌ریزی انجام‌شده، ۲۰۰ دستگاه اتوبوس دیگر نیز در قالب مرحله دوم قرارداد، به‌صورت تدریجی تا پایان سال جاری وارد تهران خواهند شد. در بخش ناوگان پاک نیز روند ورود اتوبوس‌های برقی ادامه داشته است. تاکنون ۵۰۰ دستگاه اتوبوس برقی هایگر از محل قرارداد ۲۵۰۰ دستگاهی با کشور چین وارد چرخه بهره‌برداری شده‌اند و به شهروندان خدمات‌رسانی می‌کنند. پیگیری روند ورود این اتوبوس‌ها نیز همچنان در دستور کار قرار دارد.
افتتاح نخستین جایگاه سبز شارژ تاکسی‌های برقی در قیطریه
جایگاه شارژ برقی پایانه قیطریه در منطقه یک تهران، در ۲۶ مردادماه به بهره‌برداری رسید. برخلاف هشت ایستگاه شارژ پیشین که برای استفاده اتوبوس‌ها و تاکسی‌ها راه‌اندازی شده بودند، این جایگاه به‌طور اختصاصی برای شارژ تاکسی‌های برقی در نظر گرفته شده است. در طراحی این ایستگاه، استفاده از زیرساخت انرژی خورشیدی برای تأمین برق مورد توجه قرار گرفته و به همین دلیل، این مجموعه به‌عنوان نخستین ایستگاه شارژ اختصاصی تاکسی‌های برقی تهران و یک ایستگاه سبز معرفی شده است. در این جایگاه، امکان شارژ سریع و هم‌زمان هشت تاکسی برقی فراهم شده است. این پروژه با اعتباری بالغ بر ۸۰ میلیارد تومان و با همکاری دانشگاه صنعتی شریف اجرا و راه‌اندازی شده است.
ورود ۷ اتوبوس برقی و ۱۰ شارژر پرتابل به کشور
در ۱۸ مهرماه، محموله‌ای شامل ۷ دستگاه اتوبوس برقی در دو تیپ ۲۶ و ۱۸ متری و ۱۰ دستگاه شارژر پرتابل مخصوص این اتوبوس‌ها وارد کشور شد. این محموله شامل دو دستگاه اتوبوس برقی ۲۶ متری و پنج دستگاه اتوبوس برقی ۱۸ متری است که در کنار شارژرهای پرتابل، برای توسعه و تقویت ناوگان حمل‌ونقل عمومی تأمین شده‌اند. شارژرهای پرتابل واردشده به‌طور اختصاصی برای همین اتوبوس‌ها تأمین شده‌اند و امکان شارژ انعطاف‌پذیرتر ناوگان را فراهم می‌کنند. ترخیص سریع این محموله از گمرک نیز نقش مستقیمی در تسریع روند آماده‌سازی و بهره‌برداری از اتوبوس‌های برقی خواهد داشت.
مجموع این اقدامات نشان می‌دهد که حمل‌ونقل شهری تهران در روزهای جنگ رمضان و پس از آن، علاوه بر تداوم خدمات‌رسانی روزمره، مسیر توسعه و نوسازی زیرساخت‌ها و ناوگان خود را نیز دنبال کرده است. از حفظ سرویس‌دهی مترو و اتوبوسرانی و پشتیبانی از گروه‌های آسیب‌پذیر گرفته تا توسعه خطوط مترو، بازسازی زیرساخت‌های ترافیکی، افزایش ظرفیت شارژ خودروهای برقی و ورود اتوبوس‌های جدید؛ این روند اهمیت استمرار خدمات حمل‌ونقل عمومی را در شرایط بحرانی و نقش آن را در حفظ جریان زندگی روزمره شهروندان نشان می‌دهد.
