نقش قهوه در طراحی فضاهای اداری مدرن
چرا معماران باید به قهوه در طراحی ساختمان فکر کنند؟

- سهم فضای فردی در دفاتر کار جهانی از ۵۶ درصد در ۲۰۲۱ به ۳۵ درصد در ۲۰۲۵ کاهش یافته است.
- فضای رفاهی در همین دوره ۱۲۰ درصد افزایش یافته و قهوه به بخشی از طراحی ساختمان تبدیل شده است.
- دستگاههای قهوه اختصاصی در دفاتر، بالاترین رضایت را در میان منابع قهوه دارند.
- طراحی فضای قهوه باید از ابتدای پروژه در نظر گرفته شود، نه در مراحل پایانی.
- ۴۰ درصد از پاسخدهندگان از مفاهیم محل کار مبتنی بر فعالیت حمایت میکنند.
دفاتر کار بهتدریج به مقاصدی برای همکاری تبدیل میشوند، نه صرفاً مجموعهای از میزهای کار. بر اساس گزارش CBRE، سهم فضای کاری اختصاصیافته به فضای فردی در سطح جهان از ۵۶ درصد در سال ۲۰۲۱ به ۳۵ درصد در سال ۲۰۲۵ کاهش یافته و در همین دوره، فضای رفاهی ۱۲۰ درصد افزایش یافته است.
راسل کاولی، مدیرعامل FreshGround، میگوید این تغییر به این دلیل است که محیط کار در حال تحول است و سازمانها بهطور فزایندهای فضا را حول محور روابط، تعامل و تجربه طراحی میکنند، نه صرفاً فراهمکردن مکانی برای کار. او معتقد است طراحی ساختمانهای تجاری نیز باید با این تحول همراه شود.
حرکت دهه گذشته که در آن محیطهای کاری از خیابانهای اصلی شهر الگوبرداری کردهاند تا همکاری، انتخاب و تعامل اجتماعی بیشتری برای کارکنان فراهم کنند، بر تمام جنبههای طراحی محیط کار تأثیر گذاشته است؛ از جمله موضوعی به ظاهر ساده مانند محل تهیه قهوه.
تحقیقات GPE و Workthere نشان میدهد دستگاههای قهوهساز اختصاصی داخل فضاهای اداری، پرکاربردترین منبع قهوه در محیط کار هستند و بالاترین رضایت را نیز دریافت کردهاند. این موضوع نشان میدهد تأمین قهوه به بخشی از طراحی کلی و تجربه ساختمان تجاری تبدیل شده است.
با این حال، دستگاههای قهوهساز و فضاهای پذیرایی هنوز اغلب در مراحل پایانی پروژه در نظر گرفته میشوند؛ زمانی که آشپزخانه طراحی شده، کابینتها مشخص شده و کانترها نصب شدهاند.
چرا موضوعی تا این حد اساسی در محیط کار همچنان اغلب بهعنوان یک فکر پس از طراحی مطرح میشود یا در فضای موجود بهصورت بازسازی نصب میگردد؟ من بهخوبی میدانم که معماران و متخصصان مشخصات فنی هنگام طراحی ساختمانهای تجاری از ابتدا، ملاحظات بیشماری دارند؛ از دسترسی و امنیت گرفته تا جریان حرکت، گرمایش و تهویه و موارد بسیار دیگر. علاوه بر این، ما بهطور معمول در فرایند طراحی از متخصصان روشنایی، آکوستیک، سیستمهای صوتیتصویری، مبلمان و تأسیسات ساختمانی استفاده میکنیم، زیرا میدانیم نیازهای آنها میتواند بر محیط نهایی تأثیر بگذارد. تأمین قهوه تجاری نیز نباید تفاوتی داشته باشد.
محدودیتهای بودجه و زمان نیز وجود دارد. اما برای فضاهای استراحت، طراحی فضا حول محور تجهیزات، بهجای تلاش برای جا دادن تجهیزات پس از طراحی، میتواند نتیجه بهتری برای مستأجران، کارکنان و مالکان ساختمان به همراه داشته باشد.
دیگر فقط یک فنجان قهوه نمیخوریم
در حالی که سازمانها همچنان به دنبال راههایی برای تشویق مردم به بازگشت به دفتر کار هستند، تأکید بیشتری بر ایجاد محیطهایی وجود دارد که چیزی را ارائه دهند که کارکنان نمیتوانند در خانه تکرار کنند. تحقیقات CBRE این موضوع را بیشتر بررسی کرده است؛ ۴۰ درصد از پاسخدهندگان از پذیرش مفاهیم محل کار مبتنی بر فعالیت حمایت میکنند، در حالی که این رقم در سال ۲۰۲۴ تنها ۱۷ درصد بود.
و یک فضای قهوه خوب طراحیشده، اگر یک نقطه ملاقات طبیعی نباشد، چیست؟ میتواند مکانی غیررسمی برای گفتوگوی دو همکار، جایی برای توقف بین جلسات یا صرفاً دلیلی برای برخورد افراد از بخشهای مختلف یک سازمان باشد. همچنین با رشد فضاهای اداری مشترک، این فضا مکان ایدهآلی برای شبکهسازی است. این فضا به بخشی از زیرساخت اجتماعی محیط کار تبدیل میشود.
اما این یک امر بدیهی است و ما دیدهایم که این موضوع در ساختمانهای اشغالشده یا ساختمانهای قدیمی بازسازیشده چگونه تکامل یافته است. چالش اکنون در طراحی فضای مناسب از ابتدا است. یکی از مشکلاتی که با آن مواجه میشویم این است که الزامات عملی تجهیزات قهوه تجاری همیشه بهاندازه کافی در مراحل اولیه طراحی ساختمان در نظر گرفته نمیشود، زیرا دستگاه قهوهساز صرفاً وسیلهای نیست که روی کانتر قرار گیرد و به برق وصل شود.
نیاز به در نظر گرفتن ارتفاع و عمق کانتر، فضای خالی بالای دستگاه، الزامات برق، فیلتراسیون و دسترسی برای سرویسدهی وجود دارد. همچنین باید اطمینان حاصل کنیم که کانتر در ارتفاع مناسب برای دستگاه و افرادی که از آن استفاده میکنند قرار دارد. فضای کافی بالای دستگاه برای باز کردن قیفها یا دسترسی به قطعات وجود دارد؟ آیا دستگاه میتواند به منبع آب مناسب متصل شود؟ آیا زهکشی در محل مورد نیاز وجود دارد؟ آیا فضای کافی اطراف دستگاه برای استفاده راحت افراد بدون ایجاد گلوگاه وجود دارد؟
همه این موارد زمانی که آشپزخانه طراحی شده، کابینتها ساخته شده و تأسیسات ساختمان نصب شدهاند، بهسختی قابل حل هستند و در تجربه ما، اغلب باید با تغییرات پرهزینه برطرف شوند.
بهجای طراحی آشپزخانه، مشخصکردن کابینتها و کانترها، نصب تأسیسات و سپس در مراحل پایانی پروژه تصمیمگیری درباره دستگاهی که قرار است آنجا قرار گیرد، میتوانیم خیلی زودتر همکاری کنیم. نصبکنندگان دستگاههای قهوه و هر تجهیزات پذیرایی دیگری، تجربه زیادی در درک فضا و جریان کار و در بسیاری از موارد طراحی دارند. رویکرد بهتر این است که گفتوگو زودتر انجام شود و این پرسش مطرح شود: «این محیط کار به چه تأمین قهوهای نیاز دارد و ساختمان برای پذیرش آن به چه چیزی نیاز دارد؟»
اگر به سمت محیطهای کاری حرکت میکنیم که تأکید بیشتری بر مهماننوازی دارند و حول محور تعامل طراحی شدهاند، پس نقطه قهوه نباید لزوماً در گوشهای پنهان شود. مکان و طراحی آن باید نقشی را که انتظار میرود ایفا کند، منعکس سازد. این بدان معناست که در نظر بگیریم افراد چگونه در فضا حرکت میکنند، آیا جایی برای توقف و گفتوگو وجود دارد، آیا میتوان صندلی در نزدیکی آن قرار داد و آیا محیط افراد را تشویق میکند که مدتی بمانند.
روشنایی، آکوستیک، مصالح و پرداختها همگی میتوانند به این کمک کنند که فضای قهوه بهعنوان بخشی حسابشده از محیط کار احساس شود، نه مجموعهای از تجهیزات در یک فضای خدماتی.
من به هیچ وجه پیشنهاد نمیکنم که هر دفتری باید آشپزخانه خود را به کافیشاپ تبدیل کند، اما ساختمانهای تجاری جدید برای چیزهای بسیار بیشتری طراحی میشوند. سیستمهای ورود هوشمند و روشنایی پایدار رایج هستند و بسیاری از آنها اکنون با سالنهای ورزشی و امکانات دوش و حتی سالنهای زیبایی و خدمات اسپا عرضه میشوند. اینجاست که فرصت بیشتری برای تبدیل فضای استراحت و پذیرایی که دستگاههای قهوه را در خود جای میدهد، به یک مرکز همکاری واقعی وجود دارد.
همه چیز به این برمیگردد که به این فکر کنیم فضا در تلاش است به چه چیزی دست یابد. اگر هدف ایجاد مکانی است که تعامل را تشویق کند، نقطه قهوه میتواند بخش مهمی از آن طراحی باشد. اگر صرفاً برای ارائه نوشیدنی راحت به افرادی است که عبور میکنند، الزامات متفاوت خواهد بود.
طراحی برای مستأجر بعدی
علاوه بر این، ساختمانهای تجاری بهندرت برای یک مستأجر طراحی میشوند. یک ساختمان ممکن است امروز یک مستأجر داشته باشد و پنج یا ده سال بعد مستأجری دیگر، و انتظارات آنها میتواند بسیار متفاوت باشد.
پاسخ لزوماً پیشبینی دقیق دستگاهی نیست که در آینده نصب خواهد شد. بلکه ایجاد انعطافپذیری کافی است تا فضا بهطور غیرضروری محدود نشود. این ممکن است به معنای اجازه دادن به عمق و فضای خالی کافی، فراهمکردن خدمات در موقعیت مناسب و اجتناب از کابینتهای بیش از حد سفارشی باشد که گزینههای آینده را محدود میکند. این اساساً همان اصل آیندهنگری در سایر عناصر ساختمان است.
ما دقیقاً نمیدانیم فناوری، شیوههای کاری یا الزامات مستأجر چگونه تکامل خواهد یافت، اما میتوانیم امروز تصمیمات منطقی بگیریم که به ساختمان انعطافپذیری برای پاسخگویی بدهد. و این بهویژه زمانی مهم است که محیط کار خود سیالتر میشود.
ترجمه و تنظیم: صما




