مسکن و ساختمان
در گفت‌وگو با اعضای اتاق فکر

آسیب‌شناسی تولید در اتاق فکر صنعت ساختمان

در کشورهای مختلف دنیا، در جلسات اتاق فکر به کشف ایده‌های جدید و پرورش و پالایش نظرات مختلف و متناسب‌سازی‌ آن¬ها با سازمان متبوع پرداخته می‌شود. به عبارت دیگر، اعضای اتاق فکر در این نوع جلسات با تحلیل و بررسی چندجانبه موضوعات و مسائل، راه‌حل‌هایی ابتکاری و خلاقانه ارائه می‌کنند.

گروه اتاق فکر– در کشورهای مختلف دنیا، در جلسات اتاق فکر به کشف ایده‌های جدید و پرورش و پالایش نظرات مختلف و متناسب‌سازی‌ آن­ها با سازمان متبوع پرداخته می‌شود. به عبارت دیگر، اعضای اتاق فکر در این نوع جلسات با تحلیل و بررسی چندجانبه موضوعات و مسائل، راه‌حل‌هایی ابتکاری و خلاقانه ارائه می‌کنند. در این کشورها خروجی اتاق‌های فکر در قالب یک کتابچه یا لوح فشرده به مسئولان اجرایی سازمان‌های مختلف ارائه می‌شود و سپس به‌عنوان راه‌حلی برای یک مساله، یا راهبردی برای پیشرفت یک سازمان در دستور کار مسئولان و مبنای اتخاذ تصمیم برای انجام کاری قرار می‌گیرد.

در اتاق فکر صنعت ساختمان کشور ما نیز، نه‌تنها بررسی مباحثی که به طور مستقیم با این بخش در ارتباطند در پیشرفت این صنعت موثر است، بلکه بررسی سایر مباحث مثل تولید کالاها و مصالح ساختمانی که به طور غیرمستقیم با این صنعت درگیرند، می تواند بستر مناسبی را برای توسعه صنعت ساختمان ایران فراهم کند. از این رو در این شماره ضرورت تقویت تولید کالاها و مصالح ساختمانی و استفاده سازندگان و توسعه‌دهندگان پروژه‌های ساختمانی از این تولیدات داخلی را با اعضای اتاق فکر صنعت ساختمان بررسی کرده‌ایم.

……………………..

تضمین کیفی و اطلاع‌رسانی تخصصی الزامی است

محمود گلابچی، استاد دانشکده معماری دانشگاه تهران و دارای کرسی یونسکو در معماری

برای افزایش کاربرد مصالح داخلی در ساخت و سازهای کشور سه اقدام باید انجام گیرد. در گام اول خود صنعت­گران باید تضمینی برای کیفیت محصولات تولیدی خود ارائه کنند. اگر تولیدات داخلی کیفیت مطلوبی داشته باشند، سازندگان بدون اینکه نیازی به تبلیغ بسیار باشد، از تولیدات آن­ها در ساخت‌وسازهای خود استفاده می‌کنند.

گام دومی که صنعت­گران باید بردارند، معرفی محصولاتشان به نحوی مناسب به مخاطبان است. به طور مثال دانشجویان رشته‌های مهندسی باید در دانشگاه‌‌ها با محصولات تولیدی و کیفیت آن­ها آشنا شوند، یا اعضای سازمان‌های نظام مهندسی و تشکل‌های حرفه‌ای از کیفیت و ویژگی‌های مصالح آگاه شوند. به این ترتیب این مصالح در فرآیند ساخت و سازها در کشور وارد خواهد شد. بنابراین شناخت درست جامعه مخاطب و اطلاع‌رسانی تخصصی و نه تبلیغاتی می‌تواند کمک کند که محصولات داخلی ما در ساخت و سازهای کشور استفاده شود. اقدامی هم که در دانشگاه‌ها، دستگاه‌ها و سازمان‌های نظام مهندسی کشور باید صورت گیرد، تلاش برای شناخت، معرفی و فراهم کردن موقعیت ارائه محصولات در صنعت ساختمان است.

اگر در مراکز علمی، آموزشی و مهندسی و دانشگاه‌های پیشرفته مصالح و فرآورده‌های ساختمانی را معرفی نکنیم، دانشجویان، معماران و مهندسان فعال در زمینه طراحی و اجرای پروژه‌های ساختمانی، با این یافته‌ها و دستاوردها آشنایی پیدا نمی‌کنند. بنابراین ممکن است همچنان از کتاب‌هایی استفاده کنند که در گذشته در زمینه استانداردها تدوین شده است.

این موارد باید در اتاق فکر بررسی شود. همچنین استفاده بهینه از منابع و امکانات کشور برای تولید مصالح ساختمانی نیازمند حمایت است و وزارت­خانه‌های مسئول باید این امکان را فراهم کنند که بهره‌وری از منابع کشور برای تجهیزات ساختمانی افزایش یابد. به این منظور سیاست‌های تشویقی ; موثر است.

……………

تولید کالاهای لوکس در کشور افزایش یابد

حمیدرضا سیفی، رئیس کانون انجمن‌های صنفی کارفرمایی استان تهران:

حدود دو هزار شغل به طور مستقیم و غیرمستقیم با صنعت ساختمان به عنوان یکی از صنایع مادر در ارتباطند. عمده مصالح ساختمانی نظیر شن، ماسه، سنگ، آهن و… در داخل کشور تولید می‌شود. البته چون برخی کالاهای لوکس در داخل کشور کیفیت لازم را ندارند، مجبور به وارد کردن آن­ها هستیم. به همین منظور باید تعداد تولیدکنندگان کالاهای لوکس باکیفیت نیز در داخل کشور افزایش یابد. اقدامات کنونی دولت در راستای یکسان‌سازی نرخ ارز نیز نوعی حمایت از تولید داخلی است و بستر را برای رونق تولید در کشور فراهم می‌کند.

دولت همچنین می‌تواند ورود کالاهایی را که در داخل تولید می‌شود، ممنوع کند. به این ترتیب با یک برنامه زمان‌بندی شده به پویایی بیشتری می‌رسیم. اما به طور کلی یک تولیدکننده باید در حوزه رقابت با کالاهای داخلی و خارجی فرصت پیشرفت و تجربه داشته باشد. پیمانکاران و سازندگان اگر از تولیدات داخلی استفاده کنند و تولیدکنندگان هم برای آن­ها امتیازی قائل شوند، تولید کشور رونق می‌گیرد و کیفیت کالاها و مهارت نیروهای انسانی نیز افزایش می‌یابد.

متاسفانه از معادن و منابع غنی کشور استفاده بهینه نمی‌شود. ضعف ما در این حوزه مربوط به مدیریت و ناآگاهی است. اتاق فکر صنعت ساختمان می‌تواند بهترین حوزه برای تزریق فکرهای جدید و مدیریت ساختارمند در کشور باشد. اتاق فکر باید به عنوان یک مرجع اساسی در کشور مطرح و در آن باید از تمام نخبگان رشته‌های ساختمانی استفاده شود. تصمیم‌گیری‌های این اتاق فکر باید به حوزه اجرایی برسد. اگر این اتفاق نیفتد، طبیعتا تحولی در صنعت ساختمان اتفاق نخواهد افتاد.

………………..

ملت پشتیبانی نمی‌کنند

منوچهر فخرصمدی، رئیس جامعه مهندسان مشاور ایران

مسئله اصلی افزایش کیفیت تولیدات است. تولیدکنندگان داخلی باید کیفیت مصالح تولیدی خود را به قدری بالا ببرند که با کالاهای وارداتی مقابله کند. متاسفانه این امر حاصل نمی‌شود و البته ملت هم به بهبود این امر کمک نمی‌کنند. یعنی اگر ملت ایران از محصولات داخلی پشتیبانی و ارتقای کیفیت را از تولیدکنندگان درخواست کنند، آن­ها هم کیفیت تولیدات خود را افزایش می‌دهند و سعی می‌کنند خدمات بهتری ارائه دهند.

در حال‌حاضر تولیدکنندگان کالاهای غیراستاندارد به دلیل تولید ارزانتر، بیشتر سود می‌کنند و نوسانات قیمت‌ها طی ماه‌های اخیر بر این مسئله دامن زده و کنترل کیفیت در این زمینه ناقص بوده است. البته نمی‌توانیم انتظار داشته باشیم که دولت تولید همه کالاها را در کشور کنترل کند. چرا دولت باید برای تولید استاندارد به تولیدکنندگان فشار وارد کند؟ صنعت­گران باید به فکر مردم و تولید استاندارد باشند. حتی با وجود اینکه برخی کالاها نشان استاندارد دارند، اما استاندارد نیستند. تولیدکنندگان باید با تشکیل سندیکایی نحوه ارتقای کیفیت تولیدات خود را بررسی کنند.

………………

۲۵ درصد تولیدات ساختمانی غیراستاندارد است

فریدون بلغاری، مدیرکل نظارت بر اجرای استاندارد صنایع فلزی و انرژی موسسه استاندارد

طبق آمار در بسیاری از بخش‌ها ۱۰۰ درصد تولیدات کشور با نشان استاندارد و کیفیت مناسب عرضه می‌شوند. طی چند سال گذشته نیز کیفیت مصالح ساختمانی داخلی افزایش یافته است. یعنی طبق گزارشات سازمان استاندارد، تا سال ۸۴ تنها ۳۷‌ درصد از مصالح و کالاهای تولیدکنندگان فعال در بخش ساختمان، علامت استاندارد داشتند و اکنون این میزان بالای 75درصد است. در صنعت ساختمان، به جز در دو بخش تیرچه‌های ساختمانی و بلوک‌های سیمانی، در بقیه بخش‌ها به‌اندازه کافی از کالاهای باکیفیت و استاندارد برخورداریم. حتی کیفیت برخی کالاهایی که در داخل تولید می‌شود، بسیار بهتر از کالاهای وارداتی است. برای مثال کاشی و سرامیک که ۱۰۰ درصد تولیدات ما در این بخش با نشان استاندارد عرضه می‌شود و حتی کاشی‌های درجه ۲ و ۳ کشور نیز استانداردهای معتبر را دارند.

ما در سازمان استاندارد اجازه جلوگیری از واردات را نداریم. بنابراین مسئولان وزارت صنعت، معدن و تجارت باید با دریافت تعرفه‌های بالاتری از کالاهای خارجی، واردات آن­ها را کاهش دهند یا مانع ایجاد کنند. اتاق فکر نیز می‌تواند در اعمال سخت­گیرانه استانداردهای داخلی موثر باشد تا کالاهای وارداتی، با سخت­گیری بیشتری وارد ‌شوند.

توانمندی صنعت­گران و تولیدکنندگان ما در تمامی عرصه‌ها اعم از نانو، صنعت اتمی و… به اثبات رسیده است. اما ضعف در استفاده بهینه از امکانات لازم در صنایع کشور به نبود سیاست‌های مناسب برمی‌گردد.

……………………

مبنایتولید باید بر کیفیت و ارائه ایده‌های نو باشد

عبدالرضا فریدنائینی، رئیس انجمن صنفی تولیدکنندگان و فناوران صنعتی ساختمان:

استفاده از تولیدات داخلی جزء سیاست‌های کلی اقتصادی است که در برنامه‌های توسعه باید به دقت مدنظر قرار گیرد. در صنعت ساختمان به عنوان یکی از بزرگترین صنایع کشور، اگر سازندگان از کالاهای داخلی استفاده کنند، بدون شک صنعت داخلی رونق می‌گیرد. سازندگان کالاهایی با قیمت مناسب و کیفیت بهتر را انتخاب می‌کنند که اگر چنین کالاهایی در ایران باشد، نیازی به واردات آن­ها ندارند. همچنین به دلیل افزایش هزینه‌های واردات و حمل‌ونقل کالاها، استفاده از تولیدات داخلی ارزان­تر و ‌آسان­تر است. اما در اینجا بحث جهانی‌شدن اقتصاد مطرح است. با توجه به اینکه بسیاری از کشورها در سازمان تجارت جهانی حضور دارند و حضور ایران هم در این سازمان قریب‌الوقوع است، صنایع ما ضمن کسب توان رقابت با صنایع خارجی از نظر کیفیت و بهره‌وری، باید بتوانند بازار داخلی را هم در اختیار داشته باشند. پس در حال‌حاضر تقویت صنایع داخلی بسیار مهم است.

فعالان صنعت ساختمان باید بدانند که صنعتی شدن اقتصاد غیرقابل برگشت است و هر تولیدکننده‌ای امروز در یک رقابت بین‌المللی حضور دارد. اگر نتوانیم کالاهایی باکیفیت در کشور تولید کنیم، بازارهای داخلی توسط کالاهای خارجی اشغال می‌شود و باید این واقعیت را بپذیریم.وقتی کالاهای چینی و ترک با قیمت مناسب­تری در کشور عرضه می‌شوند، ‌صنایعی که توان رقابت ندارند حذف می‌شوند که در بلندمدت به نفع اقتصاد کشور نیست.

تولیدکنندگان باید مبنای تولید خود را بر کیفیت و ارائه ایده‌های نو قرار دهند و بدانند که ممکن است در کوتاه‌مدت به دلیل ارائه محصولات غیرکیفی در بازار موفق باشند، اما در بلندمدت به دلیل ناتوانی در رقابت در عرصه بین‌المللی ناموفق خواهند بود.

سازمان استاندارد باید نظارت‌های دقیق‌تر و فراگیرتری بر تولید مصالح ساختمانی اعمال کند. البته ما در حوزه تولید مصالح ساختمانی چندان با استانداردهای روز دنیا فاصله نداریم.

…………………

تولید تجهیزات ساختمانی، آسانسور و بالابر افزایش یابد

منوچهر خواجه‌دلویی،معاون سابق امور مسکن و ساختمان وزارت مسکن

آنچه اکنون کشور به شدت به آن نیازمند است، استفاده از مصالح و تولیدات داخلی است. چون به دلیل افزایش نرخ ارز، هزینه واردات بسیار بالاست. عمده مصالح ساختمانی در کشور قابل تولید است و صنعت ساختمان (به جز در بخش تاسیسات و تجهیزات خاص) وابستگی زیادی به واردات ندارد. تولیدکنندگان مصالح ساختمانی باید با تولید و عرضه مصالح استاندارد، کمبود تجهیزات سرمایشی و گرمایشی و آسانسورها و بالابرها را در بازار جبران کنند. چون فرصت‌ خوبی برای تولیدکنندگان به وجود آمده تا سازندگان ۱۰۰ درصد نیاز خود را از داخل کشور تهیه کنند.

از جمله ضعف‌ها در تولید مصالح ساختمانی استاندارد نبودن آن­هاست. در سال ۸۶ دولت طی مصوبه‌ای تولیدکنندگان را به تولید استاندارد الزام کرد. اما به طور جدی به آن پرداخته نشد.

مسئله بعدی، لزوم اصلاح فرآیندها و حرکت به سوی صنعتی‌سازی است. در بسیاری از موارد، هنوز از مصالح سنتی (مثل پرکننده‌ها، دیوارهای جداکننده، غیرباربر و غیرسازه‌ای، عایق‌ها و کف‌ها، آجر و سفال) استفاده می‌کنیم که تولید حمل و نقل آن­ها بسیار انرژی‌بر است.

………………

از فعالیت‌ شرکت‌های زیرپله‌ای جلوگیری شود

سعید ظریف، دبیر شورای هم­اندیشی اتاق فکر صنعت ساختمان

تقویت و حمایت از تولیدات داخلی، زمینه‌ را برای احداث یک ساختمان باکیفیت فراهم می‌آورد. در حال حاضر بسیاری از واحدهای تولیدی معتبر در صنعت ساختمان، به‌دلیل فعالیت و رشد قارچ‌گونه شرکت‌های زیرپله‌ای با مشکل مواجه شده‌اند و قادر به توسعه فعالیت خود نیستند. چون این شرکت‌های زیرپله‌ای تولیدات بی‌کیفیت خود را با قیمت پایین‌تر به سازندگان عرضه می‌کنند، شرکت‌های دارای مجوز و شناخته‌شده نمی‌توانند محصولات باکیفیت خود را به طور گسترده در بازار عرضه کنند. به طور مثال تعداد شرکت‌های زیرپله‌ای فعال در تولید لوله و اتصالات پی‌وی‌سی، دوبرابر شرکت‌های رسمی است که خسارت سنگینی به آن­ها وارد ; می‌کند.

بسیاری از سازندگان به دلیل قیمت ارزان تولیدات شرکت‌های زیرپله‌ای به این صنایع روی می‌آورند. در حالی که با حمایت از تولیدکنندگان رسمی کشور می‌توان از این اتفاق ناخوشایند جلوگیری و بستر امنی را برای توسعه عملکرد آن­ها فراهم کرد. تمامی این عوامل دست به دست هم می‌دهد تا کیفیت تولیدات صنایع داخلی ساختمان‌سازی افزایش یابد و شرایط مساعدی برای رشد صادرات تولیدات داخلی ایجاد شود.

همچنین افزایش قدرت و عملکرد تولیدکنندگان داخلی سبب می‌شود تا سازندگان سایر کشورهای خارجی نیز که در ایران پروژه‌های ساختمانی می‌سازند، از محصولات ‌آن­ها استفاده کنند و نیازی به واردات مصالح و سایر تجهیزات ساخت‌وساز از خارج کشور نداشته باشند.



;

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا