با انتصاب مدیرکل جدید میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی مازندران
انتصاب احمد تجری؛ فرصت تازه برای پیوند گردشگری، سرمایه‌گذاری و توسعه در مازندران
- احمد تجری با حکم وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی مدیرکل مازندران شد.
- او سابقه مدیرکلی سرمایه‌گذاری، زیرساخت و مناطق نمونه گردشگری و مدیرکلی گلستان را دارد.
- ثبت نزدیک به ۳۴ میلیون نفرشب اقامت در مازندران از خرداد تا پایان شهریور ۱۴۰۵.
- وزیر گردشگری: سهم مازندران از سرمایه‌گذاری گردشگری متناسب با ظرفیت استان نیست.
- تمرکز مدیریت جدید بر توسعه متوازن، پروژه‌های مقصدساز و جذب سرمایه است.
مازندران امروز بیش از هر زمان دیگری نیازمند عبور از نگاه سنتی به گردشگری و حرکت به سمت اقتصاد مقصد، جذب سرمایه، توسعه پروژه‌های اقامتی و گردشگری و ایجاد زیرساخت‌های ماندگار است؛ حضور مدیری که تجربه مستقیم در حوزه سرمایه‌گذاری و سیاست‌گذاری گردشگری در سطح ملی دارد، می‌تواند این مسیر را تقویت کند.
با حکم وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی، احمد تجری به عنوان مدیرکل جدید میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان مازندران منصوب شد؛ انتصابی که از منظر شرایط امروز مازندران، می‌توان آن را فراتر از یک جابه‌جایی مدیریتی و در ارتباط مستقیم با آینده اقتصاد گردشگری و سرمایه‌گذاری این استان تحلیل کرد.
تجری پیش از این مسئولیت‌های متعددی در ساختار گردشگری کشور داشته است. مدیرکلی حوزه سرمایه‌گذاری، زیرساخت و مناطق نمونه گردشگری در وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی، مدیرکلی میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان گلستان، معاونت سرمایه‌گذاری، معاونت گردشگری و مسئولیت‌های فنی و اجرایی از جمله سوابق اوست. حضور در چنین موقعیت‌هایی سبب شده بخش قابل توجهی از تجربه مدیریتی او در نقطه اتصال «گردشگری و سرمایه‌گذاری» شکل بگیرد؛ همان نقطه‌ای که امروز یکی از مهم‌ترین مسائل توسعه مازندران به شمار می‌رود.
مازندران؛ استانی که دیگر فقط «مقصد سفر» نیست
مازندران سال‌هاست یکی از اصلی‌ترین مقاصد سفر در کشور محسوب می‌شود، اما واقعیت امروز استان نشان می‌دهد که مفهوم گردشگری در این منطقه در حال تغییر است.
استانی با دریا، جنگل، ارتفاعات، روستاها، شهرهای ساحلی، ظرفیت‌های تاریخی و فرهنگی و دسترسی به یکی از بزرگ‌ترین بازارهای سفر داخلی کشور، نمی‌تواند تنها بر تعداد مسافران ورودی تکیه کند. مسئله اصلی امروز، تبدیل این حجم سفر به ارزش اقتصادی پایدار، اشتغال، سرمایه‌گذاری، توسعه زیرساخت و ارتقای کیفیت مقصد است.
آمارهای امسال نیز ابعاد این بازار را به‌خوبی نشان می‌دهد. از ابتدای خرداد تا پایان شهریور ۱۴۰۵ نزدیک به ۳۴ میلیون نفرشب اقامت در مازندران ثبت شده و در مقاطعی بیش از ۹۰ درصد ظرفیت اقامتی رسمی استان مورد استفاده قرار گرفته است. این اعداد صرفاً آمار سفر نیست؛ نشانه وجود یک بازار بسیار بزرگ است که اگر به‌درستی مدیریت شود می‌تواند یکی از موتورهای اقتصادی استان باشد.
اما در کنار این تقاضای قابل توجه، یک پرسش اساسی وجود دارد: سهم اقتصاد مازندران از این حجم عظیم سفر چقدر است؟
گردشگری زمانی به توسعه منجر می‌شود که مسافر بیشتر، به اقامت باکیفیت‌تر، خدمات متنوع‌تر، مصرف بیشتر در مقصد، ایجاد کسب‌وکار، سرمایه‌گذاری جدید و در نهایت افزایش کیفیت زندگی در شهرها و روستاهای میزبان منتهی شود.
به همین دلیل، آینده گردشگری مازندران را نباید صرفاً در افزایش تعداد مسافران جست‌وجو کرد؛ آینده این استان در توسعه مقصد است.
از ساخت پروژه تا خلق مقصد
در سال‌های اخیر، الگوی سرمایه‌گذاری در حوزه گردشگری نیز در حال تغییر است. سرمایه‌گذار امروز فقط به ساخت یک هتل یا مجموعه اقامتی فکر نمی‌کند. پروژه‌های ترکیبی، مجموعه‌های گردشگری و تفریحی، اقامتگاه‌های نسل جدید، گردشگری دریایی، کاندوهتل‌ها، پروژه‌های سلامت‌محور، بازآفرینی بناها و بافت‌های ارزشمند و مجموعه‌هایی که اقامت، تفریح، تجارت و تجربه را در یک مقصد واحد کنار یکدیگر قرار می‌دهند، بخش مهمی از آینده این صنعت هستند.
این همان نقطه‌ای است که تجربه مدیریتی در حوزه سرمایه‌گذاری اهمیت پیدا می‌کند.
مازندران با کمبود تقاضا مواجه نیست؛ مسئله اصلی، هدایت سرمایه به سمت پروژه‌های درست، تسهیل مسیر سرمایه‌گذاری، کاهش موانع اداری و ایجاد یک تصویر روشن از فرصت‌های اقتصادی استان است.
وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی نیز اخیراً در مازندران تصریح کرده است که با وجود حجم بالای سرمایه‌گذاری در صنعت گردشگری کشور، سهم مازندران از این سرمایه‌گذاری متناسب با ظرفیت‌های استان نیست. این نکته شاید یکی از مهم‌ترین صورت‌مسئله‌هایی باشد که مدیریت جدید میراث‌فرهنگی و گردشگری استان با آن روبه‌رو خواهد بود.
تجربه سرمایه‌گذاری؛ یک مزیت برای مدیریت جدید
احمد تجری از مدیرانی است که بخش قابل توجهی از سابقه کاری او مستقیماً با موضوع سرمایه‌گذاری، زیرساخت و پروژه‌های گردشگری مرتبط بوده است.
حضور در ساختار ستادی وزارتخانه می‌تواند یک مزیت مهم برای استان باشد؛ زیرا توسعه پروژه‌های بزرگ گردشگری فقط در محدوده یک اداره‌کل استانی اتفاق نمی‌افتد. بسیاری از این پروژه‌ها نیازمند ارتباط مستمر میان سرمایه‌گذار، استان، وزارتخانه، دستگاه‌های خدمات‌رسان، بانک‌ها، شهرداری‌ها و سایر نهادهای تصمیم‌گیر هستند.
شناخت این فرآیندها می‌تواند به کوتاه‌تر شدن فاصله میان «ایده سرمایه‌گذاری» و «اجرای پروژه» کمک کند.
البته نتیجه این تجربه زمانی در اقتصاد استان دیده خواهد شد که به یک برنامه عملیاتی تبدیل شود؛ برنامه‌ای که بتواند فرصت‌های سرمایه‌گذاری مازندران را شناسایی، اولویت‌بندی و برای سرمایه‌گذاران قابل ارائه کند.
امروز مازندران بیش از آنکه به فهرستی طولانی از پروژه‌ها نیاز داشته باشد، به پروژه‌های اثرگذار و مقصدساز نیاز دارد.
غرب تا شرق مازندران؛ توسعه باید متوازن باشد
یکی دیگر از موضوعات مهم، جغرافیای سرمایه‌گذاری در استان است.
سال‌ها بخش قابل توجهی از سرمایه‌های ساختمانی و گردشگری به مناطق خاصی از مازندران، به‌ویژه غرب استان، متمایل بوده است. در ماه‌های گذشته نیز موضوع توزیع متوازن سرمایه‌گذاری گردشگری در مناطق مختلف استان به یکی از محورهای برنامه‌ریزی تبدیل شده است.
ادامه این مسیر می‌تواند فرصت‌های جدیدی برای شرق و مرکز مازندران ایجاد کند و ظرفیت‌های کمتر شناخته‌شده استان را وارد چرخه اقتصاد گردشگری کند.
مازندران مجموعه‌ای از مقصدهاست، نه یک مقصد واحد؛ و هر منطقه می‌تواند بر اساس مزیت‌های خود دارای الگوی متفاوتی از توسعه باشد: گردشگری دریایی در سواحل، گردشگری طبیعت و روستایی در ارتفاعات، گردشگری سلامت، گردشگری فرهنگی، پروژه‌های اقامتی، مجموعه‌های ترکیبی و حتی رویدادمحوری می‌توانند بخش‌هایی از این شبکه باشند.
مدیریت گردشگری باید به زبان سرمایه‌گذار نزدیک شود
یکی از چالش‌های قدیمی پروژه‌های گردشگری در کشور، فاصله میان ادبیات دستگاه اجرایی و ادبیات سرمایه‌گذار است.
سرمایه‌گذار درباره امکان‌سنجی، بازگشت سرمایه، مدل بهره‌برداری، مجوزها، زمین، زیرساخت، تأمین مالی و بازار سؤال می‌کند. اگر دستگاه متولی گردشگری بتواند برای این پرسش‌ها پاسخ روشن و مسیر مشخص ایجاد کند، سرمایه از مرحله علاقه و مذاکره وارد مرحله اجرا خواهد شد.
از این منظر، سابقه تجری در دفتر سرمایه‌گذاری وزارت میراث‌فرهنگی می‌تواند برای مازندران اهمیت ویژه‌ای داشته باشد.
استان به مدیریتی نیاز دارد که علاوه بر حفاظت از میراث و مدیریت جریان گردشگری، بتواند با بخش خصوصی، توسعه‌گران، هتلداران، سازندگان و سرمایه‌گذاران نیز به زبان مشترک برسد.
فرصتی برای یک دوره تازه
صما پیش‌تر نیز در رویدادهای تخصصی حوزه ساخت‌وساز، توسعه‌گری و گردشگری میزبان احمد تجری بوده و دیدگاه‌های او در حوزه سرمایه‌گذاری و توسعه پروژه‌های گردشگری از نزدیک مطرح شده است.
آنچه امروز اهمیت دارد، تبدیل این تجربه به یک برنامه توسعه‌ای برای یکی از مهم‌ترین استان‌های گردشگرپذیر کشور است.
مازندران در نقطه‌ای قرار گرفته که دیگر نمی‌توان آینده آن را صرفاً با «ساخت بیشتر» تعریف کرد. شهرهای استان نیازمند پروژه‌هایی هستند که کیفیت مقصد را بالا ببرند، اقتصاد محلی را تقویت کنند، فرصت‌های شغلی ایجاد کنند و در عین حال با ظرفیت‌های طبیعی، محیطی و فرهنگی منطقه سازگار باشند.
از این منظر، مأموریت مدیریت جدید می‌تواند بسیار فراتر از اداره روزمره حوزه گردشگری باشد؛ ایجاد پیوند میان سرمایه‌گذاری، توسعه‌گری، حفاظت از میراث، اقتصاد دریا، صنعت اقامت و کیفیت مقصد.
اگر این پیوند شکل بگیرد، مازندران می‌تواند از جایگاه یکی از پرترددترین مقاصد سفر کشور، یک گام مهم‌تر بردارد و به یکی از قطب‌های واقعی اقتصاد گردشگری و توسعه مقصد در ایران تبدیل شود.
انتصاب احمد تجری را می‌توان فرصتی برای تقویت همین مسیر دانست؛ مدیری با تجربه ملی در حوزه سرمایه‌گذاری که اکنون در استانی مسئولیت گرفته است که شاید بیش از بسیاری از نقاط کشور، ظرفیت تبدیل گردشگری به یک موتور جدی توسعه اقتصادی را در اختیار دارد.
