بافت‌نمای آجری، الحاقیه کمبریج را زنده کرد

دفتر معماری اشورث پارکس (Ashworth Parkes Architects) با بازسازی و توسعه خانه‌ای در شمال کمبریج، فضایی روشن، کم‌مصرف و مناسب خانواده‌های چندنسلی خلق کرده است. جرمی اشورث، مدیر این دفتر، در گفت‌وگویی با مجله معماری، جزئیات طراحی این پروژه را تشریح کرده است.

بازسازی بر پایه حفظ ساختار موجود

کارفرمایان این پروژه، جولیان، پیمانکار، و جس، طراح داخلی، از دفتر اشورث پارکس خواستند خانه‌ای را که در دهه ۱۹۲۰ ساخته شده بود، بازسازی و توسعه دهند. خانه اصلی دارای اتاق‌های مجزا در بخش جلو و الحاقیه‌های گچ‌اندود در بخش عقب بود که به باغ بزرگ پشت خانه پشت کرده و نور طبیعی را از فضاهای مرکزی دریغ می‌کردند. هدف اصلی، تغییر اساسی ظاهر خانه و ایجاد فضایی جادار، راحت، روشن و کم‌مصرف برای خانواده بود.

نقطه شروع طراحی، خود خانه موجود بود؛ درک اینکه چه چیزی ارزش حفظ کردن دارد و چگونه می‌توان عملکرد زیست‌محیطی و کیفیت فضایی آن را بدون جایگزینی کامل، بهبود داد. پلان خانه اصلی تا حد زیادی حفظ شد، اما پوسته ساختمان ارتقا یافت. در بخش عقب، الحاقیه‌های بی‌کیفیت حذف و ساختمان‌های جدید کم‌مصرف به عقب خانه متصل شدند.

با توجه به موقعیت شهری سایت و نزدیکی ساختمان‌های همسایه، حفظ ارتفاع کم بخش‌های جدید در طرفین برای جلوگیری از مسدود کردن دید یا سایه‌اندازی بر همسایگان، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار بود.

نمای بافت‌دار با آجر نقاشی‌شده

نمای ساختمان از سه فرم شیروانی مجزا با عمق‌های متفاوت تشکیل شده است. معماران برای ایجاد عمق و شخصیت در این خانه حومه‌ای، از آجر نقاشی‌شده استفاده کرده‌اند. آجرها مانند پارچه به کار گرفته شده‌اند: تغییر در نوع پیوند، جهت و عمق، تغییرات ظریفی در بافت، سایه و مقیاس ایجاد می‌کند. نواحی آجرچینی افقی نظم کلی را برقرار می‌کنند، در حالی که تغییر در رج‌چینی و آجرهای عمودی، بازشوها، لبه‌ها و عناصر خاص ترکیب را برجسته می‌سازند.

استفاده از آجر نقاشی‌شده در داخل نیز، هرگونه جدایی بین فضای داخلی و باغ را از بین می‌برد.

پلان باز و اتصال به باغ

بخش عقب خانه اکنون به‌عنوان توالی‌ای از فضاهای به‌هم‌پیوسته عمل می‌کند، نه مجموعه‌ای از اتاق‌های مجزا. پلان جدید مرکز خانه را باز کرده و نور روز را به فضاهای داخلی که قبلاً تاریک بودند، می‌رساند. دیدها اکنون از داخل خانه به سمت باغ امتداد می‌یابند.

فضاهای نشیمن مختلف از طریق تغییر سطح، جنس کف یا عناصر ثابت مانند شومینه از یکدیگر متمایز می‌شوند. این فضاها شخصیت مستقل خود را دارند و به اندازه کافی بزرگ هستند تا گردهمایی‌های خانوادگی چندنسلی را در خود جای دهند و دسترسی مستقیم بصری و فیزیکی به باغ فراهم کنند.

حضور منحنی‌ها در سراسر پروژه

منحنی‌ها تا حدی به‌عنوان نقطه مقابل هندسه نسبتاً ساده خانه موجود شکل گرفتند. آن‌ها در پنجره‌ها، آستانه بازشوها، نجاری‌ها، اتصالات کوچک و حتی نمای شینگل سدر ظاهر می‌شوند. این موضوع باعث ایجاد شباهت خانوادگی بین عناصر بدون یکسان‌سازی کامل آن‌ها می‌شود.

معماران از این ایده استقبال کردند که خانه می‌تواند با جزئیات دقیق طراحی شود بدون اینکه بیش از حد جدی به نظر برسد. بازیگوشی عمدی در طراحی وجود دارد. منحنی‌ها انتقال بین فضاها را نرم می‌کنند، لمس و حرکت در فضا را دلپذیر می‌سازند و عنصری انسانی و خانگی را به زبان معماری محدود و مستحکم وارد می‌کنند.

پالت داخلی گرم و نجاری سفارشی

در داخل، پالتی گرم، مستحکم و ماندگار انتخاب شده است. جس به‌طور گسترده از چوب طبیعی استفاده کرده که در کنار سطوح نقاشی‌شده، مصالح نمایان و بخش‌های رنگی انتخابی قرار گرفته است. نجاری اهمیت ویژه‌ای داشت، زیرا امکان می‌داد انباری، مبلمان و معماری بخشی از یک ترکیب واحد شوند، نه مجموعه‌ای از عناصر اضافه‌شده پس از ساخت. مصالح ساده با تناسبات خوب، اتصالات دقیق و کیفیت اجرا، خاص می‌شوند.

همکاری نزدیک معمار و پیمانکار

این پروژه با رابطه متعارف معمار و کارفرما تفاوت اساسی داشت. جولیان هم‌زمان کارفرما، پیمانکار و فردی با درک عالی از نحوه اجرای ساختمان بود. این موضوع رابطه‌ای مستقیم بین طراحی، اجرا و تأمین مصالح ایجاد کرد. جولیان و جس کارفرمایانی بسیار درگیر و مشتاق کاوش ایده‌های جدید بودند. این فرایند به‌طور واقعی تعاملی بین معمار، طراح داخلی و سازنده بود و همه تصمیم‌ها بر اساس نیت معماری، واقعیت‌های ساخت‌وساز و چشم‌انداز جس برای فضاهای داخلی گرفته می‌شد.

چالش اصلی: انسجام بین قدیم و جدید

چالش اصلی، ایجاد یک دگرگونی اساسی در خانه بود، در حالی که نتیجه همچنان منسجم به نظر برسد، نه ساختمانی دوپاره. بازسازی، توسعه و سازماندهی مجدد داخلی به‌راحتی می‌توانند به‌عنوان عملیات‌های جداگانه دیده شوند. معماران تلاش کردند مجموعه‌ای محدود از ایده‌های معماری، مصالح، تناسبات، بافت، منحنی‌ها و بازشوهای دقیق را ایجاد کنند که در هر دو بخش قدیم و جدید جریان داشته باشد. همکاری نزدیک با جولیان و جس بسیار ارزشمند بود؛ اتصالات دشوار هنگام بروز، بحث و به‌گونه‌ای حل می‌شدند که نیت طراحی حفظ شود، نه اینکه صرفاً به ساده‌ترین راه‌حل ساخت‌وساز بسنده شود.

جزئیات موردعلاقه معمار

نقطه‌ای که نمای آجری، شیشه و فضای داخلی در بخش عقب خانه به هم می‌رسند، جزئیات موردعلاقه جرمی اشورث است. این نقطه بسیاری از آنچه را که آن‌ها سعی در دستیابی به آن داشتند خلاصه می‌کند: استفاده از مصالح نسبتاً معمولی با دقت، بدون آنکه معماری خودنمایی کند. از داخل، بازشوها باغ را قاب می‌کنند و آن را بخشی از فضای داخلی می‌سازند؛ از بیرون، تغییرات رج‌چینی آجر و فرورفتگی‌ها در آجرچینی، تزئین را از خود مصالح ایجاد می‌کنند، نه با اعمال تزئینات. ساخت‌وساز خود به تزئین تبدیل می‌شود. این فضا هم یک اثر معماری است و هم فضایی روزمره برای خانواده.

درس‌هایی برای پروژه‌های دیگر

بزرگ‌ترین درس این پروژه این است که بازسازی نباید به‌عنوان مصالحه‌ای بین حفظ ساختمان موجود و دستیابی به معماری بلندپروازانه تلقی شود. محدودیت‌های خانه اصلی به مولدهای مفیدی برای پروژه تبدیل شدند. همچنین ارزشمند است که دانش ساخت‌وساز از همان ابتدا وارد فرایند طراحی شود. همکاری با جولیان و جس نشان داد که وقتی معمار و سازنده نه فقط درباره نحوه ساخت یک جزئیات، بلکه درباره اهمیت آن بحث می‌کنند، چه دستاوردهای بزرگی ممکن می‌شود. مصالح نسبتاً اقتصادی می‌توانند نتیجه‌ای بسیار خاص تولید کنند، زمانی که زمان و تفکر در نحوه مونتاژ آن‌ها سرمایه‌گذاری شود.

جرمی اشورث مدیر دفتر معماری اشورث پارکس است. عکس‌ها توسط ریچارد فریزر ثبت شده‌اند.

مشخصات پروژه

مساحت الحاقیه: ۱۰۰ مترمربع در طبقه همکف و ۵۳ مترمربع در طبقه اول
کارفرما: جس و جولیان وارگاس
پیمانکار: اینتی کانستراکشن
معمار: اشورث پارکس آرکیتکتس
مهندس سازه: کمبریج آرکیتکچرال ریسرچ
معمار منظر: سارا تولی
طراح داخلی: جسیکا وارگاس اینتریورز
تأمین‌کننده سنگ مرمر و سنگ: ایمپریال استون گروپ
پنجره‌ها و درب‌های دو‌لت: اکویا
نجاری: ان‌جی وودورکینگ
ناودانی‌ها: لینداب
نورگیرها: د روفلایت کامپانی

ترجمه و تنظیم: صما