احیای بناهای صنعتی برای بازچرخانی مصالح
بازیافت ساختمانی؛ نیویورک، لندن و بروکسل به استقبال اقتصاد چرخشی رفتند

- شهر نیویورک با مشارکت یک شرکت محلی، ساختمان صنعتی قدیمی بروکلین را به مرکز بازیافت مصالح ساختمانی تبدیل میکند.
- بروکسل و لندن نیز بهترتیب با پروژههای «رییوز پارک» و «تیپینگ پوینت ایست» به جمع شهرهای دارای مراکز بازیافت مصالح پیوستهاند.
- شبکه فرامرزی «سیرکوفین» با حمایت اتحادیه اروپا، مراکز بازیافت مصالح را در چند شهر اروپایی توسعه میدهد.
- استفاده مجدد از مصالح ساختمانی بهعنوان یک رویکرد نوین در پروژههای شاخص جهانی مانند ایستگاه گوتنبرگ و دوسالانه ونیز ۲۰۲۷ برجسته شده است.
به گزارش صما، در آخرین هفته اوت، دولت شهر نیویورک پروژه جدیدی را برای «مید بوش ترمینال» (MADE Bush Terminal) در محله سانست پارک بروکلین اعلام کرد. این پروژه شامل تبدیل ساختمان صنعتی قدیمی به مرکزی برای بازیابی، ذخیرهسازی، جداسازی و توزیع مجدد مصالح ساختمانی در قالب یک برنامه آزمایشی یکساله است. این ابتکار در ادامه موجی از مراکز مشابه اقتصاد چرخشی در اروپاست که اخیراً راهاندازی یا اعلام شدهاند؛ از جمله یک انبار بازسازیشده در بروکسل، یک سایت صنعتی بازسازیشده در رویال داکس شرق لندن و شبکه فرامرزی «سیرکوفین» (CirCoFin) که مونیخ، کپنهاگ، لیسبون و اسکاتلند را پوشش میدهد. هر یک از این پروژهها، ساختمانها و زیرساختهای صنعتی را برای حمایت از استفاده مجدد از مصالح ساختمانی بازسازی میکنند.
مرکز بازیافت مصالح در بروکلین
«مید بوش ترمینال» بروکلین (مخفف تولیدکنندگان، صنعتگران، طراحان و کارآفرینان) یک پروژه بازآفرینی شهری خصوصی است که یک ملک صنعتی تاریخی ۲۰ هکتاری را به یک مرکز کاربری مختلط برای تولیدکنندگان، سازندگان و فعالان خلاق محلی تبدیل میکند. انبارهای یکصدساله این مجموعه برای حفظ میراث صنعتی غنی منطقه و افزایش عمر مفید مصالح موجود در سایت بازسازی میشوند. برنامه آزمایشی جدید مرکز بازیافت مصالح ساختمانی توسط شرکت بومشناس «اور تمنوس» (Our Temenos) که در بروکلین مستقر است و گواهی M/WBE دارد، اداره خواهد شد. این شرکت در زمینه بازسازی زیستگاه، طراحی و عملیات محوطهسازی با حداقل پسماند و ابتکارات استفاده مجدد از مصالح تخصص دارد. مشارکت بین «NYCEDC» و «اور تمنوس» از یک فراخوان «ایدههایی برای تأثیر» (Ideas for Impact) برای اعلام تمایل (RFEI) شکل گرفته است؛ فراخوانی باز که از سازمانهای غیرانتفاعی، استارتاپها، مؤسسات دانشگاهی، سازمانهای اجتماعی و سایر نهادهای همسو دعوت میکند فرصتهای مشارکتی را برای پیشبرد اولویتهای توسعه اقتصادی NYCEDC پیشنهاد دهند.
هدف: کاهش پسماند و افزایش طول عمر مصالح
هدف اصلی مرکز جدید بازیافت مصالح ساختمانی در نیویورک، کاهش پسماند، افزایش چرخه عمر مصالح و تولید دادههای واقعی درباره امکانپذیری زنجیرههای تأمین مبتنی بر استفاده مجدد در شهر نیویورک است. به گفته گرگوری اندرسون، کمیسر اداره بهداشت و بازیافت نیویورک (DSNY)، «بخش ساختوساز و تخریب سهم عظیمی از جریان پسماند شهر نیویورک را تشکیل میدهد.» بنابراین آزمایش پروژههای بازیافت در مقیاس بزرگ به اهداف پایداری این نهاد، مطابق با برنامه اقدام اقتصاد سبز و راهنمای عملیاتی «پاک و چرخشی: دستورالعملهای طراحی و ساخت» که به سال ۲۰۲۴ بازمیگردد، کمک میکند. در طول سال آزمایشی، «اور تمنوس» بهعنوان اپراتور مرکز، فعالیتهای دریافت، جابجایی و فروش مجدد مصالح را آزمایش خواهد کرد و NYCEDC نیز از طریق جمعآوری دادهها، مدل عملیاتی بلندمدت و امکانپذیری اقتصادی را ارزیابی خواهد کرد. هدف این همکاری، درک سرمایهگذاریهای زیرساختی لازم برای مقیاسپذیری ذخیرهسازی موقت، جابجایی و فرآوری مجدد مصالح در نیویورک است.
الگوی اروپایی: بروکسل و لندن
این ابتکار به اعلامیههای مشابه دیگری در اروپا میپیوندد که در آنها میراث صنعتی گذشته برای دستیابی به اهداف توسعه پایدار بازسازی میشود. در بروکسل، مقامات شهری برنامههایی را برای تبدیل یک انبار متروکه در «گانشورن» به یک مرکز منطقهای برای استفاده مجدد از مصالح ساختمانی با نام «رییوز پارک» (ReUse Park) اعلام کردهاند. این پروژه با حمایت مالی صندوق توسعه منطقهای اروپا (ERDF) برای دوره ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۷، انبار قدیمی و خالی سایت «citydev.brussels» در داروین را به یک مرکز لجستیکی منطقهای به مساحت ۶ هزار متر مربع تبدیل میکند که در آن مصالح ساختمانی و تخریب استفادهشده جمعآوری، جداسازی و آماده میشوند و برنامههای آموزشی و تربیتی برای کارگران و شرکتهای بخش ساختوساز برگزار میشود. این پروژه در فوریه ۲۰۲۶ آغاز شده و انتظار میرود قرارداد رسمی اپراتور پس از یک رقابت عمومی در اوایل ۲۰۲۷ اعلام شود.
ابتکار مشابه دیگری در سایتی در رویال داکس شرق لندن در حال اجراست که متعلق به اداره بزرگ لندن (GLA) است و برای توسعه آینده بهعنوان بخشی از «سیلورتاون» در نظر گرفته شده است؛ منطقهای که در حال حاضر تحت بازآفرینی به رهبری مقامات عمومی قرار دارد. بازسازی این ساختمان صنعتی توسط «تیپینگ پوینت ایست» (Tipping Point East) انجام میشود؛ مرکز بازیافت مصالح ساختمانی که در سال ۲۰۲۵ تأسیس شده و به سه حوزه عملیاتی تقسیم میشود که توسط سازمانهای بنیانگذار آن اداره میشوند: «متریال کالچرز» (Material Cultures) بهعنوان عمل معماری و پژوهش، «ریزولو» (RESOLVE) بهعنوان کلکتیو طراحی بینرشتهای و «یس میک» (Yes Make) بهعنوان کلکتیو طراحی و ساخت متخصص در عمل چرخشی. در این سایت صنعتی با مساحت بیش از ۸ هزار متر مربع، استفاده مجدد از مصالح، ساختوساز کمکربن، آموزش و فعالیتهای فرهنگی مرتبط با اقتصادهای چرخشی گرد هم آمدهاند. در طول پنج سال، این مرکز قرار است کمی بیش از هزار تن زباله را از دفن نجات دهد؛ سهمی کوچک از بیش از پنج میلیون تن زباله ساختوساز، تخریب و حفاری که بریتانیا هر سال به محلهای دفن زباله میفرستد.
شبکه فرامرزی سیرکوفین
در سایر شهرهای اروپایی مانند مونیخ، کپنهاگ، لیسبون و سراسر اسکاتلند، «سیرکوفین» (CirCoFin) یا تأمین مالی ساختوساز چرخشی از توسعه مراکز بازیافت مصالح ساختمانی حمایت میکند که بانک فیزیکی مصالح را با بازار دیجیتال ترکیب میکنند و قابلیت ردیابی مصالح و لجستیک کارآمد را فراهم میکنند. سیرکوفین یک پروژه «هورایزن اروپا» (Horizon Europe) است که برای تسریع تحول چرخشی بخش ساختوساز منطقه طراحی شده و به شهرهای اروپایی کمک میکند زیرساختها و مکانیسمهای مالی لازم برای حمایت از استفاده مجدد از مصالح ساختمانی را ایجاد کنند. این یک سازمان فرامرزی است که از دولتهای محلی و ابتکارات منطقهای پشتیبانی اداری ارائه میدهد و رویکردی گامبهگام و مشترک برای توسعه مراکز بازیافت مصالح ساختمانی ارائه میکند که در بافتهای مختلف کارآمد است. این سازمان این مراکز را بهعنوان اکوسیستمهای محلی میفهمد که استفاده مجدد چرخشی از مصالح ساختمانی ثانویه را از طریق خدمات یکپارچه مانند لجستیک مصالح، تأسیسات ذخیرهسازی، بازارهای دیجیتال و پشتیبانی مشاورهای تسهیل میکنند.
استفاده مجدد از مصالح در پروژههای شاخص جهانی
استفاده مجدد از مصالح ساختمانی بهطور فزایندهای در ساختمانهای عمومی و خصوصی رایج میشود. در سوئد، ساختوساز «گوتنبرگ گرند سنترال» (Gothenburg Grand Central) در حال پیشرفت است؛ ایستگاه جدید و ورودی غربی برجستهای که توسط «ریولف رامستاد آرکیتکتس» (Reiulf Ramstad Arkitekter) طراحی شده و استفاده مجدد از مصالح را بهعنوان بخشی از بیان معماری خود گنجانده است. در دوسالانه معماری ونیز ۲۰۲۷، پاویون ترکیه این مفهوم را در نمایشگاه «آیندههای اسپولیا» (Spolia Futures) بررسی خواهد کرد و به استفاده مجدد از عناصر معماری بهعنوان یک روش معماری در حال تکامل، نه صرفاً یک عمل تاریخی، خواهد پرداخت. اوایل امسال، مجلات AJ و The Architectural Review معمار «باربارا بوسر» (Barbara Buser) را بهعنوان برنده جایزه جین درو ۲۰۲۶ معرفی کردند؛ او بهعنوان نوآور در زمینه بازیافت و استفاده مجدد و متخصص ساختوساز چرخشی برای پیشگامی در شیوههای بازسازی در سوئیس شناخته میشود.




