حکمرانی تابآور، راهبرد تهران
راهبرد تهران برای مواجهه با تهدیدهای جدید؛ از مدیریت بحران تا حکمرانی تابآور

- تأکید معاون خدمات شهری بر گذار از مدیریت سنتی بحران به حکمرانی تابآور
- افزایش ظرفیت استفاده از پساب از ۷ به ۵۶.۵ میلیون مترمکعب و هدفگذاری برای ۹۰ تا ۹۵ میلیون مترمکعب
- افزایش سرانه فضای سبز تهران به بیش از ۱۵ مترمربع و توسعه بوستان فرحزاد
- اختصاص چهار هزار میلیارد ریال برای نوسازی ماشینآلات سنگین و خرید ۳۶۶ دستگاه جدید
- درخواست اصلاحات قانونی برای ایجاد مدیریت یکپارچه شهری
به گزارش صما، داوود گودرزی، معاون خدمات شهری و محیط زیست شهرداری تهران، بر ضرورت گذار از مدیریت سنتی بحران به سوی حکمرانی تابآور تأکید کرد و از اقدامات صورتگرفته در حوزههای آب، پسماند، فضای سبز و آتشنشانی گزارش داد.
گودرزی در نشستهای خبری و گفتوگوهای اخیر خود، رویکرد جدید مدیریت شهری را مبتنی بر مفهوم «حکمرانی تابآور» تشریح کرده است. به گفته وی، الگوهای سنتی اداره کلانشهرها دیگر پاسخگوی پیچیدگیهای امروز نیست و تهران باید با نگاهی نو، توان بازگشت بهتر پس از هر بحران را در خود تقویت کند.
از شهر مقاوم تا حکمرانی تابآور
گودرزی با اشاره به تغییر ماهیت تهدیدها علیه کلانشهرها، تأکید کرده است که دیگر صرفاً با مسائلی مانند ترافیک، آلودگی هوا و فرسودگی زیرساختها مواجه نیستیم؛ بلکه جنگ، حملات ترکیبی، اختلال در زنجیره تأمین، بحران انرژی و آب، و تغییرات اقلیمی همگی میتوانند در مدت کوتاهی یک کلانشهر را با شرایطی غیرعادی روبهرو کنند. در چنین شرایطی، به گفته معاون شهردار، سؤال اصلی این نیست که «چگونه از وقوع بحران جلوگیری کنیم؟»، بلکه باید پرسید «چگونه شهری بسازیم که حتی در شرایط بحران، زندگی در آن متوقف نشود؟».
وی در این باره تصریح کرده است: «تابآوری، یک پروژه عمرانی نیست؛ یک راهبرد حکمرانی است. اگر قرار است تهران در برابر تهدیدهای جدید تابآور باشد، باید از نگاه جزیرهای عبور کنیم.» به باور گودرزی، آب، غذا، مدیریت پسماند، فضای سبز، انرژی، آتشنشانی، معابر، بازارها و نیروی انسانی، همگی اجزای یک زنجیره واحد هستند و اختلال در هر یک میتواند بر سایر حلقهها اثر بگذارد.
آب؛ مهمترین آزمون تابآوری تهران
معاون خدمات شهری شهرداری تهران، مسئله آب را یکی از مهمترین چالشهای پیش روی پایتخت دانسته است. به گفته وی، ظرفیت استفاده از پساب در ابتدای دوره مدیریت شهری ۷ میلیون مترمکعب بوده که با توسعه پروژهها به ۵۶.۵ میلیون مترمکعب افزایش یافته و ۴۶ کیلومتر خط انتقال برای استفاده از پساب تصفیهخانههای مختلف اجرایی شده است. همچنین فاز نخست هوشمندسازی ۲۳۰ حلقه چاه آب غیرشرب شهرداری انجام شده است.
گودرزی در این زمینه با اشاره به برنامههای آینده اعلام کرده است که «هدفگذاری ما این است که طی دو سال آینده بخش عمده حدود ۹۰ تا ۹۵ میلیون مترمکعب آبی که اکنون برای آبیاری فضای سبز از منابع مختلف تأمین میشود، به سمت استفاده از پساب هدایت شود تا فشار بر منابع آب کاهش پیدا کند».
توسعه فضای سبز و افزایش سرانه تفریحی
در حوزه فضای سبز، گودرزی از افزایش سرانه فضای سبز شهر تهران به بیش از ۱۵ مترمربع برای هر نفر خبر داده و اعلام کرده که اطلس جدید فضای سبز شهر تهران تهیه شده است. همچنین از توسعه بوستان فرحزاد با افتتاح فاز نخست به وسعت ۴۳ هکتار و اجرای فاز دوم به وسعت حدود ۵۴ هکتار سخن گفته که امیدواریم تا پایان شهریورماه به بهرهبرداری برسد.
وی همچنین از اضافه شدن ۲۷ هکتار به سرانه فضای سبز و تفریحی در محدوده حضرت زهرا (س) خبر داد و گفت: «بوستان ملل در منطقه یک و موزه گل محمدی در منطقه ۱۹ نیز از دیگر پروژههای اجراشده در حوزه فضای سبز هستند». به گفته گودرزی، «محدوده موزه گل محمدی که در گذشته با آسیبهای اجتماعی مواجه بود، اکنون به یکی از فضاهای زیبای شهر تبدیل شده و با کاشت ۱۱۰ هزار نهال گل محمدی، به یک موزه دائمی گل تبدیل شده است».
نوسازی ناوگان و تجهیزات خدمات شهری
معاون خدمات شهری شهرداری تهران به اقدامات صورتگرفته در حوزه تجهیزات و ناوگان خدمات شهری نیز اشاره کرده و گفت: در ماههای اخیر ردیف بودجهای چهار هزار میلیارد ریالی برای نوسازی ماشینآلات سنگین و خرید ۳۶۶ دستگاه جدید اختصاص یافته که به ارتقاء خدمات شهری کمک میکند.
همچنین از راهاندازی کارخانهای برای تولید محصولات بتنی و سنگی مورد نیاز شهر در سازمان مدیریت پسماند خبر داد و افزود: «تولید داخلی مبلمان و تجهیزات شهری علاوه بر صرفهجویی در هزینهها، موجب مدیریت بهتر منابع و افزایش سرعت اجرای پروژهها میشود». در این راستا، نصب حدود ۳۵ تا ۳۶ کیلومتر گلدان در محور انقلاب از میدان آزادی تا تهرانپارس در دستور کار قرار گرفته است که بخش قابل توجهی از این محصولات در کارخانه سازمان پسماند تولید میشود.
چالش مشارکت مردمی و نظافت شهری
گودرزی در عین حال به چالشهای موجود در حوزه مشارکت شهروندان نیز اشاره کرده و تأکید دارد که «هیچ شهری بدون همکاری واقعی شهروندان اداره نمیشود». وی معتقد است طرحها و سامانههای موجود هنوز ظرفیت کافی برای جذب مشارکت مؤثر مردم در موضوعاتی مانند تفکیک زباله، نگهداری فضای سبز و نظارت بر خدمات شهری ندارند و مشارکت واقعی نیازمند آموزش، انگیزهسازی و ابزارهای کارآمدتر است.
در زمینه نظافت شهری، گودرزی با اشاره به عملکرد شبانهروزی عوامل خدمات شهری گفته است: «قبول ندارم که شهر تهران تمیز نیست. اگر برای این شهر ۱۳، ۱۴ میلیون نفری ۱۰۰ هزار نفر را برای نظافت بهکار بگیرم، تا شهروندان رعایت نکنند، تمیز نمیشود. من شب شهر را تمیز میکنم». وی بر لزوم اصلاح فرهنگ شهروندی در زمینه مدیریت پسماند تأکید کرده و افزوده است: «نکته این است که باید رفتار و فرهنگ ما درست شود».
ضرورت مدیریت یکپارچه شهری
معاون خدمات شهری شهرداری تهران در گفتوگو با رادیو تهران به ساختار پیچیده مدیریت پایتخت اشاره کرده و اعلام کرد که اداره تهران با همکاری ۱۱ سازمان تخصصی ممکن است و نبود مدیریت یکپارچه و مشارکت مؤثر شهروندان، روند ارائه خدمات شهری را کند و ناکارآمد میکند. وی ریشه بسیاری از مشکلات مزمن تهران را در نبود مدیریت یکپارچه دانست و تأکید کرد که زیرساختهایی مانند آب، برق، فاضلاب و راهور در اختیار دستگاههای مختلف قرار دارد و همین موضوع هماهنگی میان نهادها را دشوار میکند.
گودرزی خواستار اصلاحات قانونی و ایجاد فرماندهی واحد برای اداره شهر شد و هشدار داد که در غیر این صورت حل معضلاتی همچون ترافیک، آلودگی هوا و جمعآوری پسماند با مشکل روبهرو خواهد شد.
رویکرد آینده
معاون خدمات شهری شهرداری تهران در پایان تأکید کرد که «هدف نهایی ما تنها ایستادگی در برابر بحرانها نیست، بلکه ساختن شهری عادلانهتر، سرسبزتر، مرفهتر و معنویتر برای نسلهای امروز و آینده است؛ و این مهم تنها با مشارکت آگاهانه و فعال شهروندان محقق میشود». وی همچنین اعلام کرد که پیگیر کلیه پروژههای اولویتداری که منجر به حل مسائل اساسی میشود، خواهد بود و «به طور جدی و بدون هیچ تسامحی» این پروژهها را دنبال میکند تا در موعد مقرر به نتیجه برسند.



