مسکن و ساختمان
صما بررسی می کند:

انتقال پایتخت؛ فرار از مشکلات یا سامان بخش تهران؟

حدود ۲۲۸ سال پیش که آغامحمدخان قاجار در نوروز سال ۱۱۶۴ خورشیدی تهران را به عنوان پایتخت برگزید، نام دارالخلافه بر آن نهاد و تاج سلطنت ایران را در تهران بر سر گذارد. با گزینش این شهر به پایتختی روند گسترش کمی و کیفی آن متحول شد و جمعیت آن از حدود ۱۵ هزار نفر در سال ۱۱۶۴ خورشیدی به بیش از ۱۲ میلیون نفر در سال ۱۳۹۲ رسیده و وسعت آن از حدود ۴/۴ کیلومتر مربع به بیش از ۷۵۰ کیلومتر مربع افزایش یافته است.

به گزارش خبرنگار صما، توسعه شهر تهران در دوره پهلوی نیز به طور جدی پیگیری شد به طوری که در دهه های ۱۳۴۰ و ۱۳۵۰ تهران به سرعت توسعه پیدا کرد اما پس از پیروزی انقلاب اسلامی و به ویژه پس از جنگ ایران و عراق، رشد عمرانی این شهر از سر گرفته شد و در سال های اخیر با افتتاح مترو و پروژه هایی مانند خیابان نواب صفوی، تونل های رسالت و توحید، برج میلاد و… توسعه تهران ابعاد تازه ای به خود گرفت.

اما از سال ۱۳۶۴ که طرح انتقال پایتخت برای نخستین بار مطرح شد تا اوایل دهه ۷۰ که پس از اتمام جنگ تحمیلی به شکل جدی تری این طرح عنوان شد، بارها این موضوع رسانه ای شد و مسئولان و مدیران در سطوح مختلف در مورد این مسئله اظهارنظرهای متفاوتی را مطرح کردند، بدون اینکه هیچ گونه اقدام جدی در مورد این انتقال انجام شود. در آخرین روزهای کاری دولت دهم نیز ماجرای انتقال پایتخت از تهران مطرح بود اما در همین حال مسئولان وقت استانداری تهران به دلیل زمان بر و هزینه بر بودن انتقال، این کار را خارج از توان این دولت می دانستند و توپ انتقال پایتخت از تهران را به زمین دولت یازدهم انداختند.

البته در این میان نمایندگان مجلس از تکاپو و فعالیت در مورد ارائه طرح انتقال پایتخت دست نکشیدند و در نهایت طرح جدیدی را در این خصوص ارائه دادند. در طرح قبلی انتقال کلیت پایتخت مطرح بود اما در طرح جدید تنها انتقال پایتخت سیاسی کشور و انتقال ساختمان دستگاه های دولتی و اجرایی مطرح شد. در اوایل سال ۱۳۹۲ در حالی طرح انتقال پایتخت سیاسی در کمیسیون عمران مجلس به تصویب رسید که به موجب آن مقرر شد در مورد مکان یابی برای پایتخت جدید سیاسی و اداری اقدام مطالعاتی انجام شود.

اما امروز پس از سال ها کش و قوس در این مورد، بالاخره طرح انتقال پایتخت با ۱۱۰ رای موافق، ۶۷ رای مخالف و ۱۰ رای ممتنع از مجموع ۲۱۴ نماینده حاضر در مجلس، به تصویب قوه مقننه رسید. در جریان بررسی این طرح در مجلس نمایندگان موافق و مخالف به بیان نقطه نظرات و دیدگاه های خود پرداختند و زمانی که تذکرات نمایندگان مجلس به مغایرت این طرح با قانون اساسی بالا گرفت، علی لاریجانی، رییس مجلس شورای اسلامی در پاسخ به یکی از تذکرها تاکید کرد که در این طرح منابع تامین هزینه انتقال پایتخت لحاظ نشده و از آنجا که این مسئله برای شورای نگهبان قابل قبول نیست، این شورا این طرح را رد خواهد کرد.

حال به دنبال تصویب کلیات طرح انتقال پایتخت سیاسی و اداری از تهران این سوال مطرح است که کدام شهر ایران به عنوان پایتخت جدید سیاسی کشور انتخاب خواهد شد؟ البته از زمانی که طرح انتقال پایتخت جدی شد، مسئولان و نمایندگان مجلس نظرات متفاوتی را در مورد گزینه پایتخت سیاسی کشور مطرح کردند که در این میان شهرهای تبریز، اصفهان، شیراز، سمنان و… به عنوان گزینه های احتمالی مطرح شدند.

البته در این میان مخالفان انتقال پایتخت و برخی از کارشناسان این طرح را فرار از مشکلات تهران ارزیابی می کنند و معتقدند که با اجرای این طرح نه تنها حل مشکلات تهران مورد غفلت قرار می گیرد، بلکه در سال های آینده شهر جایگزین نیز با مشکلات عدیده ای مواجه خواهد شد زیرا در هیچ یک از شهرهای کشورمان زیرساخت های لازم و مناسب برای اینکه تبدیل به پایتخت سیاسی و اداری شوند، وجود ندارد. به اعتقاد این گروه بسیاری از بافت های شهری متناسب با پایتخت در تهران مهیا است و انتقال پایتخت به شهری دیگر و ایجاد ساز و کارهای جدید اقدام اشتباهی است.

در واقع به نظر می رسد اگر هدف اصلی از انتقال پایتخت، جلوگیری از ازدحام و شلوغ تهران است باید ساز و کار و روش های دیگری مانند سیاست های تشویقی مهاجرت از تهران، ایجاد اشتغال در شهرهای دور از پایتخت، اجرای عدالت اقتصادی در تقسیم امکانات و … اتخاذ شود.

اما در مقابل موافقان طرح انتقال پایتخت معتقدند از آنجا که طرح هایی مانند ساماندهی تهران و دورکاری و انتقال کارمندان دولت، نتیجه ای در بر نداشته چاره ای به جز انتقال پایتخت سیاسی و ; اداری وجود ندارد. به اعتقاد برخی از کارشناسان حجم زیاد جمعیت در تهران و نیاز این جمعیت به مسکن، موجب افزایش قیمت زمین و مسکن در تهران شده است. از سوی دیگر تمرکز سیاسی و اداری در تهران سبب حجم عظیم مراجعات به این کلانشهر شده که این موضوع مشکلات بسیاری از جمله ترافیک و آلودگی هوا را در پی دارد.

حال باید منتظر ماند و دید بررسی جزییات طرح ساماندهی و انتقال پایتخت سیاسی و اداری در جلسات آینده مجلس به کجا خواهد رسید و کدام شهر به عنوان جایگزین تهرانی انتخاب خواهد شد که بیش از دو قرن پیشینه پایتختی دارد؟

در هر حال حکم تخلیه تهران از سیاست و امور اداری امروز توسط بهارستان نشینان امضا شده و باید دید اجرایی شدن طرح انتقال پایتخت از تهران چه زمانی موجب رخت بر بستن سیاست و سیاستمداران از این کلانشهر خواهد شد؟

انتهای پیام/ ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ;

کد خبر: ۰۲۲۲

;

;

;

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا