عضو هيأت علمي مركز تحقيقات راه، مسكن و شهرسازی:
فضای شهری باید با شرایط جسمی شهروندان طراحی می شود
از مهمترین نکاتی که در تأمین دسترس میبایست مورد لحاظ قرار گیرد توجه به توانایی انسان است که در طول عمر متغیر است. بنابراین، فضاها و بناهای ساخته شده باید به گونهای باشد که دسترسی به آنها به راحتی برای همة گروههای سنی قابل استفاده باشد.
به گزارش «صما» و به نقل از روابط عمومی شورای مرکزی، مهندس شعله نوذری که روز گذشته در نشست بررسی راهکارهای مناسب سازی طراحی و ساخت و ساز شهری اظهار کرد: در تعاریف سازمان جهانی بهداشت، معلولیت حاصل اختلال در رابطه فرد معلول و محیط زندگی است و هنگامی روی میدهدکه موانع فیزیکی و اجتماعی باعث عدم دسترسی افراد معلول به نظامها و سیستمهای مختلف اجتماعی میشود. بنابراین معلولیت نتیجه ارتباط متقابل بین فرد دارای محدودیت و ناتوانی از یک طرف و ویژگی شرایط محیط زندگی اجتماعی او، از طرف دیگر میباشد.
;
وی گفت: بنا به برآورد سازمان ملل متحد، بیش از ده درصد جمعیت جهان با گونهای معلولیت مواجهند و بنا به دلایل متفاوتی با سیر فزاینده آمار دارای معلولیت های جسمی- حرکتی در جامعه مواجه هستیم.
عضو هيأت علمي مركز تحقيقات راه، مسكن و شهرسازی افزود: چنین افرادی را می توان در گروه های دارای محدودیت حرکتی ، افرادي كه در اثر جنگ، زلزله، تصادف، بیماری و شيوة تحرك غيراصولي دچار معلوليت شدهاند ، سالمندان ،کودکان، مادران همراه با کالسکه کودک، خانمهای باردار و سایر افرادی که موقتاً دچار محدودیت حرکتی میشوند ، تقسیم بندی کرد.
وی با اشاره به اینکه مفهوم مناسبسازی محیط در چند دهه گذشته، به مرور تحول یافته و دامنة شمول بیشتری پیدا کردهاست ، گفت : ; اصل عمده در طراحی محیط بدون مانع امکان «راه داشتن، دست یافتن و به کار بردن» است. توجه به تواناییها و نیازهای افراد معلول در عین حال به معنی رعایت حال دیگر گروههای سنی جامعه اعم از کودکان، زنان باردار، سالمندان و بیماران نیز هست تا همه مردم بتوانند به سهولت از فضاهای عمومی و ساخته شده استفاده کنند.
از مهمترین نکاتی که در تأمین دسترس میبایست مورد لحاظ قرار گیرد توجه به توانایی انسان است که در طول عمر متغیر است. بنابراین، فضاها و بناهای ساخته شده باید به گونهای باشد که دسترسی به آنها به راحتی برای همة گروههای سنی قابل استفاده باشد.
مهندس نوذری تاکید کرد : مشکلات موجود در طراحی شهري و معماري ، يكي از بزرگترين موانع حضور افراد معلول در فعاليتهاي اجتماعي است و بدنبال مطالعاتي كه در زمينه طراحی فضاهای مناسب و قابلدسترس برای افراد معلول در مركز تحقيقات ساختمان و مسكن انجام گرديد، مجموعه ضوابط و مقررات شهرسازي و معماري براي افراد معلول جسمي – حركتي در سال 1368 به تصويب شورايعالي شهرسازي و معماري رسيد.
وی در ادامه افزود : هدف از تدوين اين مصوبه ارائه معيارهاي صحيح فني و الزامات قانوني در جهت تامين اصلاحات در سطح عبور و كيفيت دسترسيها چه در وضع موجود و چه در توسعههاي آتی بود که در كميته تخصصی متشكل از نمايندگان سازمانها و ارگانهاي مختلف از جمله دبيرخانه شورايعالي شهرسازي و معماري، سازمان بهزيستي كشور , وزارت كشور , بنياد مستضعفان و جانبازان انقلاب اسلامي , شهرداري تهران , موسسه استاندارد و تحقيقات صنعتي ايران تدوین شد.
عضو هيأت علمي مركز تحقيقات راه، مسكن و شهرسازی موانع و مشکلات در فضاهای شهری را در مواردی چون جویهای روباز و بدون پل، مسیرهای ناهموار و جزایر سطح خیابان (رفوژها)، پلهای فلزی و سطوح لغزنده ، پیادهروهای کم عرض، شیب عرضی پیادهروها، اختلاف سطح در مسیرهای پیاده و وجود موانع در مسیر عبور برشمرد و غیرقابل استفاده بودن ورودی ساختمان برای افراد با صندلی چرخدار، عرض کم راهروها و مسیرهای عبوری داخل ساختمان، وجود پله به عنوان تنها راه حل برای ارتباط سطوح مختلف، نبودن سرویس بهداشتی مناسب برای افراد معلول، غیرقابل استفاده بودن علائم راهنمایی و تابلوهای اطلاعرسانی را از مشکلات مشترک ساختمان ها عنوان کرد.
مهندس نوذری در خصوص تدوین ضوابط و مقررات تدوین شده در این خصوص نیز اظهار داشت: به جرات می توان گفت که کمبود مقررات در این بخش نداریم و تنها لازم است به آنچه تصویب شده عمل کنیم . ضوابط و مقررات شهرسازی و معماری برای افراد معلول جسمی– حرکتی در سال 1368 ، ضوابط ومقررات شهرسازی و معماری برای افراد معلولین جسمی– حرکتی، ویرایش دوم در سال 1378 ، ویرایش سوم ضوابط ومقررات شهرسازیومعماری برای افراد معلول جسمی و حرکتی ، ضوابط طراحی معماری ساختمانهای مناسب برای سالمندان، 1387 و ضوابط طراحی فضاهای باز محیط مسکونی متناسب با شرایط کودکان و سالمندان از آن جمله اند.
