ثبتنام مسکن استیجاری برای زوجهای جوان بهزودی آغاز میشود و متقاضیان باید پنج شرط کلیدی از جمله نداشتن مسکن ملکی در پنج سال اخیر، قرارگیری در دهکهای اول تا ششم درآمدی و داشتن فرم ج سبز را داشته باشند. بر اساس اعلام شورای عالی مسکن، اجارهبهای این واحدها برای دهکهای یک و دو معادل ۳۵ درصد، دهکهای سه و چهار معادل ۴۵ درصد و دهکهای پنج و شش معادل ۵۵ درصد نرخ اجاره بازار تعیین شده است. این طرح در حالی اجرایی میشود که قانون ساماندهی مسکن، دولتها را مکلف به تامین مسکن استیجاری کرده، اما در گذشته به نفع ساخت مسکن ملکی برای کمدرآمدها به فراموشی سپرده میشد.
سرانجام طرحی که سالها خاک میخورد
برای سالها، قانون ساماندهی و حمایت از تولید و عرضه مسکن در بخش «مسکن استیجاری» خاک میخورد چرا که دولتها ترجیح میدادند به جای ساخت واحدهای اجارهای، مسکن ملکی در اختیار کمدرآمدها بگذارند. اما این بار قضیه فرق میکند. شورای عالی مسکن بالاخره چراغ سبز را روشن کرده و طرح مسکن استیجاری برای زوجهای جوان وارد فاز عملیاتی شده است و بهزودی ثبتنام آغاز میشود.
پنج شرط سختگیرانه برای زوجهای ازدواج اولی
گروه هدف این طرح، زوجهای جوان ازدواج اولی هستند که باید هر پنج شرط زیر را یکجا داشته باشند:
۱- از تاریخ ازدواج رسمی آنها بیش از ۵ سال نگذشته باشد
۲- همسر و افراد تحت تکفل آنها در پنج سال اخیر در هیچ نقطه کشور مسکن ملکی یا زمین مسکونی نداشته باشند
۳- در دهکهای اول تا ششم درآمدی قرار داشته باشند (بر اساس اطلاعات پایگاه رفاه ایرانیان)
۴- متقاضی یا همسرش حداقل ۵ سال سابقه سکونت در شهر محل تقاضا داشته باشد
۵- متقاضی و همسرش دارای فرم ج سبز باشند
فرمول عجیب اجاره: از ۳۵ تا ۵۵ درصد نرخ بازار
جذابترین بخش این طرح، تفاوت فاحش اجارهبهای مسکن استیجاری با بازار آزاد است. هرچه دهک درآمدی پایینتر باشد، کرایه کمتری پرداخت میشود:
- دهکهای ۱ و ۲ → ۳۵ درصد نرخ اجاره روز بازار
- دهکهای ۳ و ۴ → ۴۵ درصد نرخ اجاره روز بازار
- دهکهای ۵ و ۶ → ۵۵ درصد نرخ اجاره روز بازار
این یعنی یک زوج جوان در دهک یک، اجارهبهایشان تقریبا یکسوم خانوارهای معمولی خواهد بود.
سقف ۵ ساله اقامت؛ تمدید سالانه در گرو شرایط
خانوادههایی که موفق به دریافت این واحدها شوند، نمیتوانند تا ابد در آن بمانند. قانون برای استفاده از مسکن استیجاری سقف ۵ ساله تعیین کرده است. البته این مدت با تمدید سالانه و در صورت همچنان دارا بودن شرایط اولیه، قابل استفاده خواهد بود. بعد از پنج سال، نوبت به زوجهای تازهازدواجکرده دیگر میرسد.
روشهای تامین مسکن: از واحدهای آماده تا ساخت جدید
مسکن استیجاری از سه مسیر متفاوت تامین میشود:
- روش اول: استفاده از واحدهای آماده از طریق تهاتر منابع داخلی، اراضی و املاک وزارت راه و شهرسازی با واحدهای مسکونی آماده متعلق به بخش خصوصی و غیردولتی.
- روش دوم: ساخت و عرضه مسکن استیجاری از طریق ارائه مشوق، زمین و تسهیلات ساخت به سازندگان دارای صلاحیت بخش خصوصی و غیردولتی.
- روش سوم: استفاده از واحدهای خود وزارت راه و شهرسازی از محل سهم پروژههای مشارکتی این وزارت.
به نظر میرسد این بار، برخلاف سالهای قبل، دولت جدی است که «اجارهنشینی» را از یک درد مزمن به یک راهبرد رسمی تبدیل کند. اما موفقیت طرح در گرو سرعت در ثبتنام و تامین واحدهای کافی است.
اخبار مرتبط:
فرزانه صادق مالواجرد، وزیر راه و شهرسازی
تخلیه خانههای سازمانی لوکس به نفع مسکن استیجاری
حبیبالله طاهرخانی، معاون مسکن و ساختمان وزیر راه و شهرسازی و امیرحسین گرکانی، رییس پژوهشکده سوانح طبیعی بنیاد مسکن
مسکن استیجاری چه تفاوتی با طرح اجارهداری دهه ۷۰ دارد؟
غزال راهب، رییس مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی
چرا دولت به جای مالکیت، مسکن استیجاری را در اولویت قرار داد؟
