جلوه‌ حماسه اقتصادی در بخش‌های حمل و نقل و مسکن

کار حماسی معمولاً آهنگ خاصی را می‌پذیرد‌ کاری است که از آن بویی از غیرت، شجاعت و مردانگی می‌آید، روح را تحریک کرده و انسان را به هیجان می‌آورد.

;

ایجاد صندوق پیشرفت حمل و نقل کشور به عنوان یک نهاد عمومی غیر دولتی، پرداخت تسهیلات از محل صندوق توسعه ملی با بازپرداخت ریالی با محوریت سرمایه‌گذاران غیر دولتی که به صورت B.O.T (ساخت، بهره‌برداری و انتقال مالکیت به دولت) مشارکت می‌کنند و حمایت دولت از بخش خصوصی برای حضور فعال در عرصه سرمایه‌گذاری و ساخت و ساز در بافت‌های فرسوده در بخش مسکن از اقدامات مورد لزوم در این‌باره است.

کلمه «حماسه» به معنی شدت، صلابت و البته به مفهوم شجاعت نیز به کار می رود؛ کار حماسی معمولا آهنگ خاصی را می‌پذیرد‌ کاری است که از آن بویی از غیرت، شجاعت و مردانگی می‌آید و روح را تحریک می‌کند و انسان را به هیجان می‌آورد.

سال ۱۳۹۲ در حقیقت سال سوم جهاد اقتصادی با عنوان «حماسه سیاسی، حماسه اقتصادی» است.

اقتصاد چالش مهم در سال جدید است که باید با عملکرد مناسب و رونق بخشی به اقتصاد و پیشرفت تولید داخلی، استحکام تولید داخلی و حل مساله تورم و اشتغال را شاهد باشیم.

مقام معظم رهبری در پیام نوروزى به مناسبت آغاز سال ۱۳۹۲، امسال را به نام «حماسه سیاسی، حماسه اقتصادی» نام‌ گذاری و تاکید کردند: «در عرصه‌‌ اقتصاد، به تولید ملی باید توجه شود؛ همچنان که در شعار سال گذشته بود. البته کارهایی هم انجام گرفت، منتها ترویج تولید ملی و حمایت از کار و سرمایه‌ی ایرانی، یک مسأله‌‌ بلند‌مدت است؛ در یک سال به سرانجام نمی‌رسد. خوشبختانه در نیمه‌ی دوم سال ۹۱ سیاست‌های تولید ملی تصویب و ابلاغ شد. یعنی در واقع این کار ریل‌گذاری شد که بر اساس آن، مجلس و دولت می‌توانند برنامه‌ریزی کنند و حرکت خوبی را آغاز کنند و ان‌شاءالله با همت بلند و با پشتکار پیش بروند».

فرمایشات رهبر فرزانه انقلاب در ابتدای سال ۹۱ در جوار حرم مطهر امام رئوف حضرت رضا (ع) و تعابیر ایشان از اقدامات خانه‌سازی و راه‌سازی در کشور به عنوان طلیعه دهه پیشرفت و عدالت و امسال نیز با تاکید بر ساخت راه‌ها در سخنان معظم له همچون موتور محرکی عزم اینجانب و همکارانم را در خدمت‌گذاری به مردم عزتمند کشور‌ دوصد چندان کرد.

بخش حمل و نقل حدود ۸.۵ درصد از تولید ناخالص کشور را تشکیل می‌دهد و راه و شهرسازی ۳۳ درصد از اقتصاد کشور را تشکیل داده است.

نگاهی گذرا به آخرین وضعیت زیر ساخت های حمل و نقلی کشور دلالت بر محوریت خدمت گذاری و ایجاد ایمنی و آسایش برای آحاد مردم دارد.

پروژه‌های در حال ساخت وزارتخانه در حوزه راه وشهرسازی شامل ۸۵۰۰ کیلومتر شبکه ریلی کشور، ۱۱۰۰۰ کیلومتر طول شبکه آزاد راه و بزرگراه، ۱۲۰۰۰ کیلومتر طول راه های اصلی و فرعی، ۱۳۲ ایستگاه پوشش شبکه ایستگاه‌های هواشناسی در کشور و افزایش ظرفیت بنادر تجاری کشور و در بخش مسکن نزدیک به یک میلیون و ۲۰۰ هزار واحد مسکونی مهر است.

حجم پروژه‌های در حال ساخت نسبت به میزان موجود قابل توجه است به طوری که به نسبت ۶۵ درصد طول شبکه ریلی، ۷۳ درصد آزاد‌راه‌ها و بزرگراه‌ها و ۵۳ درصد راه های اصلی و فرعی به میزان مقدار موجود در حال حاضر در دست ساخت است.

همچنین در سال ۱۳۹۲ برای بهره‌برداری از ۱۵۰۰۰ کیلومتر انواع راه از جمله راه‌آهن، آزادراه، بزرگراه، راه اصلی و فرعی و راه روستایی برنامه ریزی شده است.

امروز ناوگان حمل و نقلی به دست بخش غیر دولتی اداره می‌شود و همه شرکت‌های حمل و نقلی اعم از ریلی، جاده ای، هوایی و دریایی در مالکیت بخش غیر دولتی است.

حال با وجود حجم انبوه پروژه‌های در حال ساخت در وزارت راه و شهرسازی چه باید کرد؟ البته هدف از این مطلب بررسی تمام جزئیات نیست اما به برخی کلیات می‌پردازم.

نخستین گام در ایجاد حماسه اقتصادی، تعیین اولویت‌های راهبردی بر اساس شاخص‌های مدون است به طوری که بیشترین منفعت عمومی را داشته باشد، افتتاح بیش از یک میلیون مسکن مهر البته به همراه اماکن تجاری، فرهنگی و آموزشی می تواند مصداقی از این موضوع باشد.

گام دیگر برای نیل به اهداف پیش‌بینی شده در چشم انداز ۲۰ ساله نظام و نیز سیاست‌های ابلاغی مقام معظم رهبری در حوزه حمل و نقل برون شهری، تغییر راهبردی در شیوه تامین مالی احداث زیر ساخت‌ها و توسعه و نوسازی ناوگان حمل و نقل است.

وجود خلیج همیشه فارس در جنوب ایران، دریای خزر در شمال و همسایگی با ۱۵ کشور جهان، جایگاهی راهبردی در سطح دنیا و منطقه به ایران داده است که می تواند نقش حلقه گمشده ارتباطی آسیا-اروپا و حتی چین را داشته باشد.

با این وجود در سال جدید تسریع در ایجاد نظام مدیریت اطلاعات و مستندسازی و فن‌آوری رایانه‌ای، توجه ویژه به مطالعات توجیه فنی و اقتصادی و امکان‌سنجی پروژه‌ها، احداث راه و راه‌آهن در کنار هم (حریم در حریم) (مانند متروی پرند)، استفاده از حریم باند موجود برای تعریض و یا احداث باند دوم‌، احداث باندهای رفت و برگشت از دو سطح در تراز ارتفاعی متفاوت به منظور کاهش هزینه‌های یکسان سازی و استفاده از معادن و مصالح محلی در پروژه‌‌ها ضروری است.

ایجاد صندوق پیشرفت حمل و نقل کشور به عنوان یک نهاد عمومی غیر دولتی، پرداخت تسهیلات از محل صندوق توسعه ملی با بازپرداخت ریالی با محوریت سرمایه‌گذاران غیر دولتی که به صورت B.O.T (ساخت، بهره برداری و انتقال مالکیت به دولت) مشارکت می‌کنند و حمایت دولت از بخش خصوصی برای حضور فعال در عرصه سرمایه گذاری و ساخت و ساز در بافت های فرسوده در بخش مسکن از دیگر اقدامات مورد لزوم است.

در سال «حماسه سیاسی، حماسه اقتصادی» ترانزیت به عنوان یکی از شاخص‌های مهم در سهیم شدن در بازار بین‌المللی با تکمیل راه‌‌گذر‌های اصلی کشور تلقی می‌شود و گسترش پرواز‌های عبوری می‌تواند مصداقی از ترانزیت باشد.

اشکال دیگر ترانزیت اعم از سوآپ، ترانشیپ، ایجاد تسهیلات برای تبدیل شدن فرودگاه امام به هاب منطقه، ایجاد تسهیلات برای پهلوگیری بیشتر کشتی‌ها در بنادر ایران و صادرات دوباره کالا، افزایش میزان سوخت‌گیری کشتی‌های عبوری در آبهای ایران در خلیج فارس و ایجاد مراکز سوخت گیری جدید در دریای عمان می تواند در حماسه اقتصادی موثر باشد.

تصویب دستور العمل هماهنگی پاس کشتی‌ها، ساخت و توسعه ۲۴ پایانه مرزی، ۲۴ ساعته شدن انجام عملیات ترانزیت در بنادر و فعال تر کردن بنادر بزرگ کشور در امر ترانزیت، مدیریت شبکه راه‌های کشور با اولویت نگهداری راه‌های شریانی، توسعه و راه اندازی محور شرق ،کوتاه کردن مسیر سرخس ـ بندرعباس از ۲۴۴۰ کیلومتر به ۱۶۱۱ کیلومتر و احداث راه آهن از جمله موارد مورد نظر در توسعه زیرساخت‌ها بوده است.

;

;