عملکرد ناموفق در تولید سیستم‌های سرمایشی

امسال حدود ۴۰۰ هزار دستگاه پکیج گرمایشی در کشور نصب خواهد شد که از این تعداد، حدود ۹۰ درصد یعنی ۳۶۰ هزار دستگاه آن مربوط به تولید داخلی است. همه آن¬ها از نظر استاندارد قطعات کاربردی، مصرف بهینه انرژی و خدمات پس از فروش در حد بسیار خوبی قرار دارند و با کالاهای خارجی رقابت می‌کنند

مجله ساختمان: گروه تکنولوژی ساخت- محمدباقر معتمد، فارغ‌التحصیل رشته مهندسی مکانیک از دانشگاه صنعتی شریف (سال ۵۱)، از سال ۸۶ به عنوان رئیس اتحادیه فروشندگان لوازم شوفاژ و تهویه مطبوع تهران مشغول فعالیت است. وی همچنین عضو انجمن مهندسان مکانیک و عضو سازمان نظام مهندسی ساختمان استان تهران است. علی رغم ایراداتی که اخیرا به سیستم های نوین مثل پکیج و کاربرد آن در ساختمان ها گرفته شده است، معتمد معتقد است که با توجه به پیشرفت تکنولوژی طی سال های اخیر، این­گونه ایرادات توجیه و ریشه علمی ندارد. او همچنین در گفت و گو با خبرنگار «ساختمان و پلیمر» کارآیی یک سیستم را منوط به انتخاب صحیح، تولید با کیفیت و عرضه استاندارد کالا عنوان کرده است. متن این مصاحبه را در ادامه می خوانید.

………………

آقای مهندس معتمد، طبق گفته‌های پزشکان استفاده از شوفاژ در محیط خانه‌ها بهتر از پکیج است. چون پکیج‌ها با گرفتن رطوبت فضای خانه، هوای محیط را خشک می‌کنند و باعث بروز مشکل می‌شوند. آیا شما این انتقاد را نسبت به پکیج می‌پذیرید؟ ;

پکیج‌هایی که ما به مردم توصیه می‌کنیم تا در خانه‌های خود استفاده کنند، از هوای داخلی ساختمان استفاده نکرده و دود و گاز های حاصل از احتراق را به بیرون از ساختمان هدایت می کنند. لذا باعث ایجاد آلودگی محیط داخل خانه نمی شوند. ضمنا این گونه پکیج‌ها هوای لازم برای سوخت خود را از بیرون می‌گیرند و دود را نیز به بیرون از خانه می‌فرستند. بنابراین کاربرد پکیج در ساختمان هیچ تفاوتی با کاربرد شوفاژ مرکزی که پایانه های آن نیز در اتاق ها نصب شده است، ندارد.

این ایراد پزشکی زمانی وارد است که پکیج بدون فن نصب شود، از هوای داخل استفاده کند و گازها و دود حاصل از احتراق نیز به دلایلی به داخل خانه انتقال پیدا کند. اما اینکه رطوبت فضا را گرفته و باعث خشکی فضای محیط می‌شوند، باید گفت عملکرد شوفاژ مرکزی نیز به همین‌ترتیب است.

در تمام دنیا تکنولوژی در حال پیشرفت است و ما نیز حامی آن دسته از تکنولوژی‌هایی هستیم که کیفیت کالا را ارتقا می‌بخشد و جنبه‌های زیست ‌محیطی و مصرف بهینه انرژی را مدنظر قرار می‌دهد. البته بر این نکته تاکید می‌کنم که در صورت کاربرد پنجره‌های دوجداره، حتما باید مفر هوا برای ورود و خروج هوا در ساختمان برای جلوگیری از مرگ خاموش تعبیه شود.

;

پس شما تایید نمی‌کنید که شوفاژ مرکزی بهتر از پکیج است؟

شاید اگر ۵ سال قبل این سوال را از من می‌پرسیدید، حرف شما را تایید می‌کردم. چون در آن زمان تعداد پکیج‌های فن‌دار کم بود و نصب آن­ها نیز به درستی انجام نمی‌شد. اما اکنون پکیج‌های فن‌دار محفظه بسته که مورد تایید موسسات استاندارد و مورد اقبال در کشورهای پیشرفته هستند، برای استفاده در کشور ما هم بسیار مناسبند و طبق دستورالعمل‌های سازمان نظام مهندسی، امکان استفاده از آن­ها در تمامی ساختمان‌ها و بدون محدودیت متراژ وجود دارد. اما بسیاری از ساختمان‌ها و مکان‌ها وجود دارد که نمی‌توان در آن­ها از پکیج استفاده کرد و پیشنهاد ما، نظام مهندسی، انجمن مهندسین مکانیک و متخصصان استفاده از سیستم‌های حرارت مرکزی و تهویه مطبوع است و سهم این روش به صورت کلان، درصد بسیار بالایی است.

;

با کمبود تجهیزات سرمایشی در کشور مواجهیم و قسمت اعظمی از این سیستم‌ها از خارج وارد می شود. دلیل این امر چیست؟

عوامل متعددی در این زمینه دخیلند که عبارتند از تغییر فرهنگ مصرف دستگاه‌های سرمایشی از دستگاه‌های سنتی به مدرن، عدم حمایت از تولیدکنندگان داخلی و واردات بی‌رویه دستگاه‌های سرمایشی. متاسفانه در مقطع کنونی این ایراد به ما وارد است چون استفاده از کالاهای قدیمی نیازمند مصرف زیاد برق است. بنابراین برای صرفه‌جویی در مصرف انرژی و به دلیل راحتی نصب و استفاده از سیستم‌های نوین، این دستگاه‌ها به طور بی‌رویه با قیمت بسیار نازل از خارج وارد و جایگزین دستگاه‌های قدیمی شده است که تولید ‌آنها در داخل توجیه اقتصادی ندارد. هرچند در بخش تولید سیستم‌های گرمایشی توانسته‌ایم بسیار موفق عمل کنیم و منافع ملی یعنی اشتغال‌زایی و رونق تولید داخلی را در این بخش محقق کنیم، اما در حوزه تولید سیستم‌های سرمایشی اسپیلت و کولر گازی اصلا موفق عمل نکرده‌ایم.

;

آیا می‌توانید در زمینه تولید سیستم های سرمایشی و گرمایشی ارقامی ارائه کنید؟

بر آورد ما این است که امسال حدود ۴۰۰ هزار دستگاه پکیج گرمایشی در کشور نصب خواهد شد که از این تعداد، حدود ۹۰ درصد یعنی ۳۶۰ هزار دستگاه آن مربوط به تولید داخلی است. همه آن­ها از نظر استاندارد قطعات کاربردی، مصرف بهینه انرژی و خدمات پس از فروش در حد بسیار خوبی قرار دارند و با کالاهای خارجی رقابت می‌کنند. هم‌چنین در سیستم‌های سرمایشی و تهویه مطبوع مرکزی تولید داخلی ما بسیار عالی و درصد بالایی از مصرف را تولیدات داخلی تشکیل می‌دهد. ولی در قسمت اسپیلیت و کولرگازی تولید ما در حد صفر است و درصد بالایی از آن­ها از خارج وارد می‌شود. همچنین سالانه حدود ۳۰ هزار دستگاه دیگ چدنی، حدود ۲۰ هزار دستگاه دیگ فولادی و ۵۰ هزار دستگاه ;مشعل گازی، گازوئیلی و دوگانه‌سوز در داخل تولید می‌شود. نزدیک به ۱۵۰ هزار دستگاه ;پمپ در کشور استفاده می‌شود که تعداد کثیری از پمپ‌های موتورخانه‌ای در ایران تولید می‌شود و پمپ های پکیجی را بیشتر از خارج وارد می‌کنند. همچنین تولید رادیاتورهای آلومینیومی و فولادی در ایران به‌همت تولیدکنندگان متعهد و مسئول، کلیه احتیاجات داخلی را تامین می‌کند.

;

وضعیت صادرات کالاهای تولیدی داخلی در این صنعت چگونه است؟

قبل از اینکه با وضعیت اقتصادی کنونی و نوسانات نرخ ارز روبه‌رو شویم، چون پتانسیل صادرات ما در بخش کالاهای گرمایشی بسیار بالا بود، صادرات ما در سطح بسیار خوبی انجام می‌شد. اما اخیرا به دلیل نوسان نرخ ارز، ضوابط بانکی و محدود شدن روابط با سایر کشورها، صادرات این کالاها به ویژه به کشورهای اروپایی کمتر شده است. البته صادرات دیگ‌های چدنی و فولادی باکیفیت بسیار بالا، رادیاتورهای آلومینیومی و دستگاه‌های سرمایشی مرکزی به تعدادی از کشورها همچنان ادامه دارد.

;

مهمترین چالشی که در حال‌حاضر در اتحادیه فروشندگان لوازم شوفاژ و تهویه مطبوع تهران با آن مواجهید، چیست؟

برای انتخاب دقیق و مناسب کالاهای مرتبط با این حوزه، اعضا و نیروهای فعال صنف ما باید آموزش‌های لازم را دیده باشند. به طوری که کالاهای باکیفیت، بادوام و متناسب با ساختمان را به بهره‌برداران عرضه کنند. چون انتخاب دقیق کالا به مصرف بهینه انرژی می انجامد. این مسئله به عنوان مهمترین چالش ما در اتحادیه مطرح است که زمانبر بوده و به صرف هزینه و انرژی بسیاری نیاز دارد.

در این راستا تلاش ما این است که از دانش تشکل‌های مختلف مثل نظام مهندسی، انجمن مهندسان مکانیک، انجمن شرکت‌های تاسیساتی و انجمن صنعت تاسیسات و دانشگاه های فنی استفاده کنیم و در این زمینه پیگیری‌هایی نیز انجام داده‌ایم.

از دیگر دغدغه‌های ما اشتغال حداکثری و مهارت‌محور است که برنامه‌ریزی، جذب حداکثری و آموزش جوانان علاقه‌مند را سرلوحه برنامه‌های خود قرار داده‌ایم. هدف راهبردی اتحادیه شوفاژ و تهویه مطبوع حفظ حقوق مصرف‌کنندگان است.

………………………

آیا اتحادیه درخصوص بهینه‌سازی مصرف انرژی اقداماتی انجام داده یا طرحی در این ‌باره ارائه کرده است؟

در چرخه تولید، عرضه و استفاده از کالا، استاندارد حرف اول را می‌زند. به طوری که استفاده از مواد اولیه استاندارد و باکیفیت در کاهش مصرف انرژی بسیار اثرگذار است. تولید استاندارد کالا نیز مستلزم این است که تولیدکنندگان از نظر نوسازی ماشین‌آلات و دستگاه‌های خود و بهسازی خط تولید، و دسترسی به نقدینگی برای تولید کیفی تحت حمایت سیاست­گذاران کشور قرار گیرند. بنابراین اساس کار ما بر کیفیت کالاست.

متاسفانه کالاهای بی‌کیفیت از کشورهای دیگر وارد کشور می‌شود که علاوه بر آسیب زدن به اقتصاد کشور، مشکلات دیگری به همراه دارد و سلامتی افراد را به خطر می‌اندازد. از این رو با همکاری سازمان بهینه‌سازی مصرف انرژی و دیگر کارشناسان ذی‌ربط و در نمایندگی UNDPسازمان ملل در تهران در اسفند سال ۱۳۸۹، قطعنامه‌ای تنظیم کردیم که یکی از اهداف آن آموزش اعضای صنف، تولیدکنندگان و نصب‌کنندگان این گونه کالاهاست

;

;

;