قانون مجزایی برای حفاظت از مصالح ساختمانی وجود ندارد
هر گونه مصالح ساختمانی، عمر تعریف شدهای دارد که اگر تحت فشارهای متفاوتی قرار گیرد، عمر آن کاهش مییابد و در صورت استفاده در ساخت و سازها باعث کاهش عمر مفید ساختمان میشود.
«در جای خشک و خنک نگهداری شود.» همه ما چنین عبارتی و سایر عبارتهای مشابه را بارها بر روی محصولات و کالاهایی که خریداری میکنیم، مشاهده و سعی کردهایم که تا جای ممکن این دستورالعمل را در نحوه نگهداری کالا و محصولات اجرا کنیم. اما اینکه این موضوع درباره حفاظت مصالح ساختمانی اعم از میل گرد، آهن، فولاد، سیمان، گچ، شن، ماسه و… در شرایط و اقلیمهای خاص جغرافیایی چقدر از سوی کارفرمایان، سازندگان، مجریان و ناظران رعایت میشود و در قوانین مرتبط با صنعت ساختمان از چه جایگاهی برخوردار است، جای سوال دارد.
وزارت راه و شهرسازی نگهداری از ساختمان را بررسی میکند
به گزارش خبرنگار «صما»، نایب رئیس اول سازمان نظام مهندسی ساختمان کشور در این زمینه معتقد است: هرچند در ماده ۳۴ قانون نظام مهندسی ساختمان، به ضرورت کاربرد مصالح استاندارد اشاره و در آن قید شده که «تولیدکننده، توزیعکننده و مصرفکننده باید حتما مصالح استاندارد را در ساخت و سازها عرضه و استفاده کنند و طبق قانون کاربرد مصالح غیراستاندارد ممنوع است»، اما به طور مجزا قانونی برای نگهداری مصالح ساختمانی در شرایط خاص تدوین نشده است.
علی فرجزادهها در ادامه افزود: در حالحاضر وزارت راه و شهرسازی مبحث جدیدی را درباره نگهداری ساختمان از جنبههای تاسیساتی، سازهای و معماری در دستور کار دارد و شورای مرکزی نیز این موضوع را به استانها اعلام کرده است. اما در آن به بخش نگهداری مصالح ساختمانی خام اعم از آهن، میل گرد، گچ، تجهیزات سازهای و تاسیساتی و… اشارهای نشده است.
نقص قانون در حفاظت از مصالح
وی بیتوجهی به حفاظت مناسب از مصالح ساختمانی در شرایط جغرافیایی خاص را از نقایص قانون دانست و درخصوص عواقب آن گفت: هر گونه مصالح ساختمانی، عمر تعریف شدهای دارد که اگر تحت فشارهای متفاوتی قرار گیرد، عمر آن کاهش مییابد و در صورت استفاده در ساخت و سازها باعث کاهش عمر مفید ساختمان میشود. برای مثال آهن به دلیل تغییرات شیمیایی در شرایط جوی ناپایدار به سرعت آسیب میبیند، یا سیمان در مکان مرطوب سریع فاسد میشود و دیگر قابل استفاده نیست.
فرج زادهها با اشاره به نقش موثر مجریان، بهرهبرداران و مهندسان ناظر در هنگام خرید و کاربرد مصالح تاکید کرد: تمامی دستاندرکاران ساخت و سازها باید توجه کنند که مصالح در شرایط مناسبی نگهداری و استفاده شوند. ;
نگه داری میل گرد در شرایط نامناسب
دبیر انجمن صنفی انبوهسازان استان اصفهان نیز در این باره معتقد است: مصالح ساختمانی باید تحت شرایط خاصی نگهداری شوند و در غیر این صورت عمر مفید آن ها کاهش مییابد.
به گفته احمد تولا، معمولا نظارت کافی بر این موضوع وجود دارد و کمتر اتفاق میافتد که مقاومت و عمر مصالح به دلیل نگه داری در شرایط نامناسب کاهش یابد. اما در بیشتر موارد میل گرد در مکان و شرایط نامناسبی نگه داری میشود و احتمال زنگزدگی این مصالح، به ویژه در مناطق با رطوبت بالا وجود دارد. در مناطق گرمسیری چنین اتفاقی را کمتر مشاهده میکنیم.
نبود مکان مناسب برای نگه داری مصالح
همچنین عضو هیئتمدیره انجمن صنفی انبوهسازان استان مازندران در این باره گفت: اگرچه ناظران، سازندگان و مجریان حرفهای به ضرورت نگه داری مصالح ساختمانی در شرایط و مکان مناسب واقفند، اما مسئله این است که مکان مناسبی برای نگه داری مصالح در کارگاهها و بهویژه کارگاههای شهری وجود ندارد و سازندگان چارهای جز نگه داری این مصالح در محل پروژهها و فضای باز ندارند و این امر اجتنابناپذیر است.
به اذعان رضا زمانی، تدوین قوانین مرتبط با نحوه حفاظت از مصالح ساختمانی در شرایط مناسب اهمیت چندانی ندارد. مهم امکان اجرایی و عملی کردن این قانون است و در واقع باید راهحل اجرایی برای حل این مسئله پیدا شود. ; در اینجا این پرسش مطرح است که در مقایسه با سایر کشورها و استانداردهای جهانی، تا چه حد توانستهایم در زمینه نگه داری مصالح ساختمانی در مکان و شرایط مناسب موفق عمل کنیم؟
راهکار: صنعتیسازی
به گفته این انبوهساز، در کشورهای پیشرفته و اروپایی اکثر مصالحی که برای تجهیز کارگاهها استفاده میشود را به صورت آماده یا نیمهآماده به محل پروژهها منتقل میکنند. اما در ایران سازندگان عمده مصالح ساختمانی را در ابتدای ساخت پروژه به صورت خام تهیه میکنند. همچنین در مواردی که به شن و ماسه نیاز است، این مصالح به صورت بستهبندی عرضه میشود. اما در ایران شن و ماسه را به صورت فلهای در محل پروژههای ساختمانی میریزند.
زمانی، راهکار حل چنین مسائلی را گسترش صنعتیسازی ساختمان در کشور دانست و یادآور شد: اگر در کشور صنعتیسازی صرفه اقتصادی داشته باشد و سازندگان راغب به ساخت و ساز صنعتی باشند، کمتر با چنین مسائلی مواجه خواهیم شد.
;
;
