تداخل امور صنفی و حرفه ای، سازمان را دچار سردرگمی می کند

گروه نظام مهندسی- رییس سازمان نظام مهندسی ساختمان استان اصفهان گفت: «افرادی که دانسته یا ندانسته قانون را رعایت نمی کنند، پیش روی خود عوامل بازدارنده ای را نمی بینند که تن به اجرای قانون بدهند. بنابراین درست نیست که بگوییم قانون انحراف دارد؛ بلکه در بخش اجرای قانون، عوامل بازدارنده را بسیار کم می بینم.»

مشروح گفت و گوی خبرنگار صما با علی پزشکی را در ادامه این مطلب می خوانید:

;

موفقیت ها و نقاط توفیق تشکیل سازمان های نظام مهندسی چیست؟

پاسخ به این سوال شامل جنبه های مختلفی است. اگر از جنبه صنفی بخواهیم نگاه کنیم، نظام مهندسی در حال حاضر به عنوان یک تشکل بسیار گسترده صنفی در قالب یک مجموعه 300 هزار نفری، نیاز به هماهنگی و وحدت رویه در امور صنفی دارد و نظام مهندسی محور این وحدت رویه است. اما اگر از جنبه حرفه ای به موضوع نگاه کنیم، با توجه به اهمیتی که ساختمان در اقتصاد خانواده ها و جامع دارد، به عنوان یک کالای بسیار گران قیمت باید از نظر حرفه ای به شکل بسیار مناسبی ساخته شود.

در این میان به واسطه وظایف حرفه ای که در چارچوب قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان، برعهده سازمان نظام مهندسی گذاشته شده، سازمان موظف است که در ایجاد این کالای گران قیمت، به گونه ای عمل کند که تمامی مقررات ملی پیاده شود. لذا این وظیفه از نقش های بسیار مهم سازمان نظام مهندسی است که باید آن را به خوبی ایفا کند.

;

در صورتی که سازمان های نظام مهندسی آسیبی دیده اند، به نظر شما این آسیب ها از چه ناحیه ای بوده است؟

چند عامل باعث شده که سازمان ها نتوانند رسالت خود را به انجام برسانند. عامل اول تداخل امور صنفی و حرفه ای است. یعنی وقتی امور صنفی اعضای سازمان و امور حرفه ای -که از جانب قانون برعهده سازمان گذاشته شده- با همدیگر تداخل پیدا می کنند، در کلانِ موضوع، سازمان را دچار نوعی سردرگمی می کند و باعث می شود که سازمان نتواند به وظایف خود عمل کند.

عامل دوم در تضعیف جایگاه سازمان، تداخل وظایف سازمان با دیگر ارگان ها از جمله شهرداری ها است. بسیاری از اموری که قبل از تصویب قانون نظام مهندسی توسط شهرداری ها انجام می شد، بعد از تصویب قانون نظام مهندسی نیز همچنان در اختیار شهرداری ها باقی مانده است.

عامل سوم، عدم آموزش کافی اعضای سازمان در راستای ارائه خدمات مهندسی است. سطح کیفی خدمات مهندسی که امروزه توسط مهندسان سازمان ارائه می شود، در سطح قابل قبولی نیست و سطح این خدمات باید به گونه ای ارتقا یابد که جامعه با اطمینان خاطر در امر ساخت و ساز سرمایه گذاری کند. این موضوع به ارتقای دانش فنی اعضا، ارتقای سطح تجربه و درک و بینش اعضا از خدمات مهندسی می انجامد.

;

به نظر شما آیا در قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان (مصوب 1374 مجلس) انحرافی صورت گرفته و اگر صورت گرفته در چه مواردی بوده است؟ ;

انحراف در قانون معنای خاصی دارد. یعنی اینکه آیا قانونی که وضع شده، ما را به سمت هدف می برد یا ما را از هدف دور می کند. به نظر من قانون نظام مهندسی قانون قدرتمندی است و اگر به خوبی اجرا شود، ما را به سمت هدف هدایت می کند. اگر ضعفی در قانون وجود دارد، بیشتر برمی گردد به اینکه عوامل بازدارنده کافی در قانون پیش بینی نشده است. یعنی امروزه افرادی که دانسته یا ندانسته قانون را رعایت نمی کنند، پیش روی خود عوامل بازدارنده ای را نمی بینند که تن به اجرای قانون بدهند. بنابراین درست نیست که از کلمه انحراف استفاده کنیم و بگوییم قانون انحراف دارد. در بخش اجرای قانون، عوامل بازدارنده را بسیار کم می بینم.

;

مهم ترین وظایف اعضای هیئت مدیره نظام مهندسی استان ها چیست؟

مهم ترین وظایف اعضای هیئت مدیره در یک جمله خلاصه می شود و آن اعمال قانون و رعایت مقررات ملی در ساخت و سازها است.

;

چرا در دوره های اخیر انتخابات هیئت مدیره استان ها، رقابت ها غالبا شیوه تخریبی پیدا کرده اند؟

در استان اصفهان که بنده این افتخار را دارم که مورد اعتماد همکاران قرار بگیرم، چنین موضوعی مشاهده نکرده ام. ولی معتقدم که مباحث انتقادی بسیار قوی مطرح است. مباحث انتقادی از این بابت که بسیاری از عملکردها و زحمات هیئت مدیره های قبلی، بعضا منتج به نتیجه مناسب نشده و این موضوع، برای افرادی که در جبهه های انتخابی در مقابل هم قرار می گیرند، انتقاداتی را به همراه می آورد. با توجه به اینکه حوزه نفوذ و اختیار اعضای هیئت مدیره و توان آنها در پیاده سازی مسائل قانونی، حد مشخصی است که بعدها با انتظارات تمامی اعضا مطابقت پیدا نمی کند. بنابراین اگر واقع بینانه به این مسائل نگاه شود، حتی آن جنبه انتقادی موضوع نیز تا حدودی تعدیل پیدا می کند.

البته این موضوع را هم نباید فراموش کنیم که در سال های اخیر، چون اشراف مهندسان بر مسائل قانونی و زوایای قانون بسیار بالا رفته، به همین دلیل انتظارات آنها افزایش پیدا کرده است.

;

انتظار شما از اجلاس هفدهم چیست؟

مهمترین بحثی که می توانم به آن اشاره کنم این است که آن دور تسلسل اجلاس های قبلی تکرار نشود. شاهد هستیم که در قطعنامه اجلاس های قبلی، موارد بسیاری تکرار شده و در اجلاس بعدی، همان موارد مندرج در بخشنامه اجلاس های قبلی، دوباره به عنوان قطعنامه مطرح می شود و هیچ عمل موثری برای پیاده سازی آن بند از قطعنامه اتفاق نمی افتد. حداقل انتظار ما در این اجلاس این است که شورای مرکزی پاسخ مشخصی به مفاد قطعنامه های قبلی بدهد و در صورت نیاز، مواردی در قطعنامه ها درج شود که قابلیت اجرایی داشته باشد.

;

به نظر شما اولویت های نخست از 17 بند خط مشی تعیین شده از سوی سازمان نظام مهندسی کدام موارد است؟

همواره هر جامعه حرفه ای باید برای خود یک چشم انداز آرمانی تعریف کند؛ چشم اندازی که مشخص کننده سند راه و نقشه راهِ حرکتی آن جامعه حرفه ای باشد. 17 بند تعریف شده از طرف شورای مرکزی چنین نقشی دارد و جای بسی خوشحالی دارد که وقتی این چشم انداز و این نقشه راه را مقایسه می کنیم با چشم انداز و نقشه راهی که جوامع مهندسی دیگر در دنیا برای خود تعریف کرده اند، متوجه می شویم که انطباق خوبی با چشم اندازهای جوامع دیگر دارد. یعنی مسیر حرکتی کشور به سمتی است که دیگر کشورها در همان مسیر حرکت می کنند.

امیدواریم بعد از مدتی بتوانیم جامعه مهندسی ایرانی را در یک مقایسه پایاپای با دیگر جوامع مهندسی دنیا قرار دهیم و ببینیم که نسبت به اهدافی که آنها برای خود متصورند، ما در کجا قرار داریم. اگر توانسته باشیم با این چشم انداز یا با این اهداف تعیین شده در جهت مثبت حرکت کنیم، حتما اثرگذار خواهیم بود و در غیر این صورت مسیر را به انحراف رفته ایم.