معماری انسان‌محور؛ داستان ژواو فیگیراس لیما در برزیل

معماری که انسان را در مرکز قرار داد؛ داستان «له له» در برزیل

ژواو فیگِیراس لیما، معروف به «له له»، یکی از معماران برجسته و تاثیرگذار برزیل بود که بخش بزرگی از زندگی حرفه‌ای خود را صرف طراحی فضاهایی برای بهبود کیفیت زندگی مردم کرد. او که در سال ۱۹۳۲ در ریودوژانیرو متولد شد، پس از مشارکت در ساخت شهر برازیلیا، فعالیت حرفه‌ای خود را به سمت طراحی بیمارستان‌ها، مدارس و ساختمان‌های عمومی سوق داد.

لیما اعتقاد داشت معماری پیش از هر چیز باید در خدمت انسان باشد. او در پروژه‌های خود از روش‌های ساخت صنعتی، نور طبیعی و تهویه مناسب استفاده می‌کرد تا ساختمان‌ها علاوه بر عملکرد مطلوب، محیطی سالم، راحت و انسانی برای کاربران ایجاد کنند. در نگاه او، فناوری و نوآوری زمانی ارزشمند بودند که بتوانند زندگی روزمره مردم را بهتر کنند و دسترسی به فضاهای مناسب را برای شمار بیشتری از افراد فراهم سازند.

یکی از نمونه‌های شاخص این دیدگاه، بیمارستان سارا کوبیتسک در سالوادور بود. طراحی این مجموعه به گونه‌ای انجام شد که معماری به بخشی از روند بهبود بیماران تبدیل شود. ورود نور طبیعی، جریان هوای تازه و طراحی فضاهای داخلی، محیطی آرام‌تر برای بیماران و همراهان آن‌ها ایجاد می‌کرد و نشان می‌داد که یک ساختمان درمانی می‌تواند فراتر از تامین نیازهای پزشکی عمل کند.

در مقیاسی کوچک‌تر، خانه دوس آرکوس در برازیلیا نیز نمونه دیگری از نگاه انسانی لیما بود. او این خانه را برای یکی از دوستان نزدیک خود طراحی کرد و تلاش کرد بنا را با زندگی روزمره ساکنان هماهنگ کند. در این پروژه نیز معماری به جای نمایش فرم‌های پیچیده، بر آسایش، ارتباط با محیط و کیفیت زندگی تمرکز داشت.

ژواو فیگِیراس لیما در طول فعالیت حرفه‌ای خود نشان داد که معماری صنعتی و فناوری‌های نوین می‌توانند در کنار توجه به نیازهای انسانی قرار بگیرند. او در سال ۲۰۱۴ درگذشت، اما بسیاری از بناهای طراحی شده توسط او همچنان مورد استفاده قرار دارند؛ بناهایی که میراث معماری او و باورش به قرار گرفتن انسان در مرکز طراحی را حفظ کرده‌اند.