پژوهش جنسلر درباره شهرسازی ورزشی
جام جهانی نشان داد رویدادهای ورزشی به شهرهای بهتر نیاز دارند

- مناطق چندمنظوره با محوریت ورزش ممکن است طی ۱۵ سال آینده بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار سرمایه در جهان جذب کنند.
- هواداران هنگام انتشار پست از فضاهای عمومی ۷۰ درصد بیشتر از زبان جمعی استفاده کردند؛ این میزان هنگام تجربه شگفتی ۱۸۹ درصد افزایش یافت.
- ۸۷ درصد پاسخدهندگان تجربه ورزشگاه را مثبت ارزیابی کردند، در برابر ۶۹ درصد برای منطقه پیرامونی آن.
- در نظرسنجی پس از جام جهانی، مدیریت ترافیک، ایمنی فضاهای عمومی و بهبود حملونقل و نگهداری فضاها از اولویتهای ساکنان بود.
رویدادهای ورزشی زنده نیرویی قدرتمندند: از مرزهای فرهنگی عبور میکنند، توجه ما را بیش از چند دقیقه درگیر نگه میدارند و تجربههایی مشترک میآفرینند. به همین دلیل، شهرها میکوشند با کمک تیمهای ورزشی مشارکت عمومی را افزایش دهند. شور و اشتیاق هواداران میتواند جامعه را به حرکت درآورد و هویتی مشترک شکل دهد؛ این رویکرد هم برای کسبوکارها سودمند است و هم برای مردم.
انتظار میرود مناطق چندمنظوره با محوریت ورزش (SMD) در ۱۵ سال آینده در سراسر جهان بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار سرمایه جذب کنند؛ زیرا شهرها، تیمها، مالکان و دانشگاهها به ظرفیت چشمگیر املاک برای ایجاد جریانهای درآمدی تازه پی بردهاند. تنها در آمریکای شمالی، ۳۷ تیم از لیگهای بزرگ ورزشی طی دو سال گذشته اعلام کردند که قصد دارند چنین مناطقی توسعه دهند.
پیش از آنکه بیلهای نمادین دیگری در زمین فرو بروند، جنسلر این پرسشها را مطرح کرد: هواداران چه میخواهند؟ آیا مناطق چندمنظوره ورزشی واقعاً بهترین تجربه را برای هواداران فراهم میکنند؟ چه ترکیبی از کاربریها میتواند مخاطبان را بارها به این مناطق بازگرداند؟ و ورزشگاهها و دیگر محلهای برگزاری رویدادها تا چه اندازه میتوانند به موتورهای اقتصادی و بسترهایی برای شکلگیری جامعه تبدیل شوند؛ هم در روز مسابقه و هم پس از آن؟
فصل اول: ساکنان از آنچه جام جهانی به شهرهایشان آورد استقبال کردند؛ حالا خواهان امکانات بیشتری هستند
با وجود نگرانیهای اولیه مبنی بر اینکه جام جهانی در آمریکای شمالی ممکن است چندان موفق نباشد، پژوهش جنسلر نشان داد این مسابقات از جنبههای گوناگون موفقیتی چشمگیر بود. جام جهانی در لحظه تجربهای عالی برای هواداران فراهم کرد، اما اثر مثبت و ماندگارتری نیز بر جای گذاشت: اعتبار شهرهای میزبان را افزایش داد و حالوهوای عمومی کشور را بهبود بخشید. با وجود قیمتهای بسیار بالای بلیت، اکثریت قاطع شرکتکنندگان در جام جهانی که در این پژوهش بررسی شدند، گفتند تجربهشان ارزش هزینه پرداختشده را داشت. افزون بر این، نزدیک به دوسوم پاسخدهندگان به رویدادهای آینده علاقهمندتر شدند.
جام جهانی دلها را به دست آورد و نگاهها را تغییر داد.
فصل دوم: عرصه عمومی جایی است که جمعیت به جامعه تبدیل میشود
بررسی گفتوگوهای هواداران، سازوکارهای شکلگیری حس تعلق را آشکار کرد. تحلیل پستهای شبکههای اجتماعی هوادارانی که در جریان مسابقات منتشر شده بود، نشان داد آنها هنگام انتشار مطلب از فضاهای عمومی، در مقایسه با زمانی که داخل کاسه ورزشگاه بودند، ۷۰ درصد بیشتر از زبان جمعی و ضمیرهای اولشخص جمع مانند «ما»، «مال ما» و «به ما» استفاده میکردند. این الگو در همه ورزشگاهها و در تمام مراحل مسابقات دیده شد.
همچنین هرگاه پستی واژههای مرتبط با شگفتی و حیرت، مانند «مو به تنم سیخ شد»، «باورنکردنی» و «پرشور» را دربرمیگرفت، هواداران فارغ از اینکه کجا مطلب را منتشر کرده بودند، ۱۸۹ درصد بیشتر از زبان جمعی استفاده میکردند.
فصل سوم: دشواریها پیش از رسیدن هواداران به صندلیهایشان آغاز میشود
در مطالعه پایش گفتوگوهای شبکههای اجتماعی، ورود، کنترل بلیت و دسترسی به ورزشگاه تنها موضوعاتی بودند که بهطور پیوسته بازخورد منفی داشتند. این مرحله از مسیر هوادار همچنین تنها بخشی بود که در آن واژههای مرتبط با شگفتی تقریباً بهطور کامل غایب بودند. پس از ورود به ورزشگاه، ۸۰ درصد پاسخدهندگان گفتند تماشای رویداد از صندلیهایشان آسان بوده است.
فرایند ورود به ورزشگاه، هم برای رویدادهای بزرگ و هم برای استفاده روزمره، کمریسکترین و پربازدهترین بخش برای سرمایهگذاری در طراحی بود.
بدترین بخش تجربه مسابقه، ورود به ورزشگاه بود. این نمودار سهم احساسات منفی را در گفتوگوهای هواداران درباره هر موضوع نشان میدهد.
فصل چهارم: خارج از رویدادهای جهانی، مناطق پیرامونی هنوز تجربه مطلوبی ارائه نمیکنند
پیمایش پایهای که پیش از جام جهانی انجام شد، نشان داد مناطق پیرامون محلهای برگزاری هنوز تجربهای همسطح خود ورزشگاهها ارائه نمیکنند. بهطور میانگین در ۷۳ ورزشگاه و مناطق پیرامونی آنها، ۸۷ درصد پاسخدهندگانی که اخیراً از ورزشگاه بازدید کرده بودند، تجربه حضور در آن را مثبت ارزیابی کردند؛ در حالی که این سهم برای منطقه پیرامونی ۶۹ درصد بود. همچنین بهطور میانگین ۹۰ درصد ورزشگاه را به دیگران پیشنهاد میکردند، در برابر ۷۱ درصد برای منطقه پیرامونی.
فاصلهای نزدیک به ۲۰ واحد درصد در هر دو سنجه نشان میدهد مناطق پیرامونی تا چه اندازه برای بهبود تجربه بیرون از ورزشگاه و بهرهگیری از حس مثبتی که درون آن شکل میگیرد، جای کار دارند.
پاسخدهندگان تجربه ورزشگاه یا منطقهای را که اخیراً از آن بازدید کرده بودند، چگونه ارزیابی کردند؟ این درصدها سهم افرادی را نشان میدهد که هنگام امتیازدهی به تجربه محلهای برگزاری و مناطق پیرامونیِ آشنا برایشان، گزینههای «خوب» (۴) یا «بسیار خوب» (۵) را انتخاب کردند.
آیا پاسخدهندگان ورزشگاه یا منطقهای را که اخیراً از آن بازدید کرده بودند، به فردی آشنا پیشنهاد میکردند؟ این درصدها سهم افرادی را نشان میدهد که هنگام ارزیابی احتمال پیشنهاد محلهای برگزاری و مناطق پیرامونیِ آشنا برایشان، گزینههای «خوب» (۴) یا «بسیار خوب» (۵) را انتخاب کردند.
جمعبندی: رویدادهای بهتر با شهرهای بهتر آغاز میشوند
ساکنان شهرهای میزبان میان مدیریت روز رویداد و زندگی روزمره شهری تمایزی روشن قائل شدند. در نظرسنجی پس از جام جهانی، پاسخدهندگان برای رویدادهای آینده خواستار اولویتدادن شهرها به مدیریت ترافیک (۴۱ درصد) و ایمنسازی فضاهای عمومی (۳۹ درصد) شدند.
در بلندمدت، آنها خواهان حملونقل عمومی قابلاعتمادتر (۴۲ درصد)، فضاهای عمومی پاکیزهتر و بهتر نگهداریشده (۴۱ درصد) و سرمایهگذاری در محلههای مختلف، نه فقط محدودههای رویدادها (۳۸ درصد)، بودند. شهری که برای ساکنانش بهخوبی کار کند، برای جمعیت حاضر در روز رویداد نیز کارآمد خواهد بود.
روششناسی
دادههای این پژوهش از طریق برنامهای سهبخشی و با روشهای ترکیبی گردآوری شد که پیش، حین و پس از جام جهانی فوتبال ۲۰۲۶ فیفا انجام گرفت. جنسلر با همکاری آکسفورد اکونومیکس، در بهار ۲۰۲۶ از ۵٬۸۰۰ نفر در ۱۷ بازار آمریکا نظرسنجی کرد. در طول مسابقات نیز مطالعه پایش شبکههای اجتماعی با همکاری روآر (ROAR)، از شرکتهای زیرمجموعه سِرِگ (Seregh)، صدها هزار پست هواداران را بررسی کرد. در نهایت، نظرسنجی پس از رویداد از ۲٬۷۵۰ نفر از ساکنان هر ۱۶ شهر میزبان، اثر مسابقات را سنجید.
ترجمه و تنظیم: صما



