گزارش مرکز آمار ایران از رشد نگرانکننده بهای نهادههای ساختمانی در زمستان ۱۴۰۳
بررسیهای آماری تازه که از سوی مرکز آمار ایران منتشرشده، نشان میدهد قیمت نهادههای ساختمانی در پایتخت، طی زمستان ۱۴۰۳، با شتابی قابل توجه افزایش یافته است. شاخص کل قیمت این نهادهها به رقم ۳۲۳۹.۸ رسیده که نسبت به فصل پاییز، رشد ۱۱.۷ درصدی را تجربه کرده است. این در حالیست که نرخ تورم نقطهای (مقایسه با زمستان سال گذشته) به ۳۷.۹ درصد رسیده و افزایش ۶.۳ واحد درصدی نسبت به پاییز را نشان میدهد.
تورم فصلی در مسیر صعودی
افزایش ۱۱.۷ درصدی قیمت مصالح ساختمانی در زمستان، بیشترین رشد فصلی در طی یک سال گذشته محسوب میشود. این عدد در پاییز تنها ۳.۹ درصد بود. در میان گروههای اجرایی، بیشترین افزایش قیمت مربوط به «گچ و گچکاری» با رشد فصلی ۲۳.۳ درصد و کمترین میزان متعلق به «شیشه» با تنها ۲.۸ درصد رشد بوده است.
رکوردشکنی تورم سالانه
نرخ تورم سالانه که متوسط تغییرات قیمت در چهار فصل اخیر را نسبت به مدت مشابه سال قبل میسنجد، به عدد ۳۰ درصد رسیده است. این رقم نسبت به نرخ ۲۶.۴ درصدی ثبتشده در پاییز، ۳.۶ واحد درصد افزایش داشته است. باز هم گروه گچ و گچکاری، با رشد سالانه ۵۲.۷ درصد، بالاترین میزان را به خود اختصاص داده، درحالیکه گروه شیشه با ۱۳.۴ درصد، کمترین رشد را تجربه کرده است.
مصالح ساختمانی، گروه به گروه
مرور جزییات شاخص قیمت گروههای مختلف مصالح نشان از روند صعودی و گسترده بیشتر اقلام دارد:
- سیمان، بتن، شن و ماسه: رشد سالانه ۴۰.۷ درصد
- بلوک، آجر و سفال: افزایش ۴۰.۵ درصدی
- کاشی، سرامیک و موزاییک: افزایش ۳۹.۲ درصد
- سنگ ساختمانی: رشد ۳۰.۶ درصد
- آهنآلات و میلگرد: رشد ملایمتر ۱۳.۶ درصد
- چوب: افزایش سالانه ۱۹.۸ درصد
- قیرگونی و ایزوگام: رشد ۲۴ درصدی
- شیرآلات بهداشتی: افزایش ۲۷.۱ درصد
- تاسیسات برقی و مکانیکی: رشد ۲۴.۳ تا ۲۵.۹ درصد
- یراقآلات درب و پنجره: افزایش ۲۴.۱ درصد
- نقاشی ساختمان: رشد سالانه ۲۷ درصد
- شیشه: پایینترین رشد با ۱۳.۴ درصد
- خدمات اجرایی: افزایش چشمگیر ۴۴.۳ درصد
قیمت اقلام منتخب در بازار
مرکز آمار همچنین گزارشی از قیمت برخی اقلام رایج ساختمانی منتشر کرده که نوسانات قابل توجهی را نشان میدهد. بهعنوان نمونه:
- سنگ تراورتن سفید: متوسط قیمت هر متر مربع ۱۴ میلیون و ۳۷۵ هزار تومان
- کولر آبی ۷۰۰۰: متوسط قیمت ۱۸ میلیون و ۸۳۴ هزار تومان
- رادیاتور پرهای: متوسط قیمت هر واحد ۱ میلیون و ۲۶۸ هزار تومان
- تیرآهن نمره ۱۴: هر کیلوگرم ۳۸۳ هزار تومان
- شیشه ایرانی ۴ میل: هر متر مربع ۲ میلیون و ۷۳۰ هزار تومان
- بتن آماده با عیار ۳۰۰: هر متر مکعب ۴ میلیون و ۲۱۱ هزار تومان
ساختوساز در آستانه بحران؛ نیاز فوری به مداخله
مرکز آمار در ادامه گزارش خود، بر لزوم توجه به آثار اقتصادی این نوسانات تاکید کرده و افزایش قیمت در گروههایی مانند گچ، خدمات و ایزوگام را نشانهای از تشدید فشارهای اقتصادی بر پروژههای ساختمانی دانسته است. این افزایش قیمتها، ضمن کاهش توان ساختوساز، در بلندمدت میتواند روند تولید مسکن را کند کرده و به تعمیق بحران مسکن دامن بزند.
دیگر نکته نگرانکننده، احتمال رشد بیشتر قیمتها در ماههای پیشروست؛ بهویژه با توجه به اختلالاتی که در تامین انرژی و تولید برخی مصالح کلیدی پیشبینی میشود. این مساله، ضرورت بازنگری در سیاستهای حمایتی از تولیدکنندگان مصالح و ساماندهی زنجیره تامین را بیش از پیش آشکار میسازد.
گزارشی از طرح آمارگیری مصالح؛ از ۱۳۶۵ تا امروز
طرح جمعآوری دادههای قیمتی نهادههای ساختمانی از سال ۱۳۶۵ در دستور کار مرکز آمار ایران قرار گرفته و از تابستان ۱۴۰۰، این فرایند بهصورت فصلی پیگیری میشود. در این طرح، کارشناسان از طریق بازدیدهای میدانی از کارگاهها و عمدهفروشان، دادههای لازم را جمعآوری و تحلیل میکنند. نتایج حاصل از این طرح، نقشی کلیدی در سیاستگذاریهای کلان حوزه ساختوساز ایفا میکند. با تداوم روند افزایشی تورم مصالح، باید دید آیا دولت برنامهای برای مهار بحران دارد یا همچنان با سکوت در برابر گرانی مصالح و افت تولید، پروژههای مسکن را به حال خود رها خواهد کرد.
