رامین گوران، رییس انجمن انبوه سازان استان تهران و منصور غیبی، تحلیلگر اقتصاد مسکن
رکود تورمی مسکن؛ رکود نیست اما بازار را زمینگیر کرده است
رکود ساختوساز وارد مرحلهای جدی شده و کاهش ۳۱.۸ درصدی صدور پروانه ساختمانی و افت حدود ۲۰ همت سرمایهگذاری بخش خصوصی در بهار امسال، نشان میدهد بازار مسکن تحت فشار تورمی شدید قرار دارد. کارشناسان هشدار میدهند که در نبود نظام کنترل قیمت و ممیزی ملک، آینده اقتصاد و معیشت خانوارها در خطر است.
کاهش سرمایهگذاری بخش خصوصی
بر اساس گزارش مرکز آمار ایران، سرمایهگذاری بخش خصوصی در ساختمانهای جدید در زمستان ۱۴۰۳ حدود ۳۴۱۲.۸ هزار میلیارد ریال بوده که در بهار امسال به ۳۲۴۲.۹ هزار میلیارد ریال کاهش یافته است.
این افت نزدیک به ۲۰ همت، نشانه بیمیلی سرمایهگذاران به ورود به بازار مسکن و تمایل به سرمایهگذاری در بازارهای موازی مانند ارز و طلاست.
سقوط صدور پروانههای ساختمانی
در تابستان امسال ۲۳ هزار و ۱۱۱ پروانه ساختمانی صادر شد که نسبت به مدت مشابه سال قبل ۳۱.۸ درصد کاهش داشته است. در واکنش، رامین گوران، رییس انجمن انبوه سازان استان تهران هشدار داد: «متوسط قیمت هر مترمربع آپارتمان در تهران به ۱۲۰ میلیون تومان رسیده و روند کنونی نشان میدهد که باید منتظر متوسط قیمت ۲۰۰ میلیون تومانی هم بود.»
بازارهای موازی، مقصد سرمایهگذاران
منصور غیبی، تحلیلگر اقتصاد مسکن، تاکید کرد که بازار مسکن به دلیل رکود تورمی و افزایش هزینههای ساخت، دیگر جذابیت گذشته را برای سرمایهگذاران ندارد و بخش خصوصی ترجیح میدهد سرمایه خود را در بازارهای راحتالبیع و سریعالوصول مانند ارز و طلا نگه دارد. وی افزود: «سرمایهگذاران فعلا در این بازارها فعال هستند تا ارزش ریال خود را حفظ کنند و ریسک حبس سرمایه در ساختوساز را به حداقل برسانند.»
خریداران در بیابان قیمتها
غیبی به افزایش عوارض و هزینههای تولید مسکن اشاره کرد و گفت: «تمام هزینههایی که برای ساخت ملک اضافه میشود، از جیب مصرفکننده پرداخت میشود و خریداران هیچ پشتیبانی رسمی ندارند. قیمت نهایی همچنان در اختیار سازندگان است.»
او افزود که این روند باعث شده است سرمایهگذاران با وسواس و مطالعه بیشتر وارد بازار شوند و فروش سریع واحدها مانند گذشته ممکن نباشد.
ضرورت تعریف نظام کنترلی و ممیزی قیمت
این تحلیلگر اقتصادی مسکن تصریح کرد: «برای کنترل قیمتها، نیاز به نظام کنترلی و ممیزی ملک و ارزش سرمایهگذاری داریم که هم سود سرمایهگذار تضمین شود، هم مصرفکننده از فشار هزینهها محافظت شود.»
او تاکید کرد که چنین نظامی میتواند از پروژههای دولتی مانند مسکن مهر و نهضت ملی کاراتر باشد و از شوکهای ناگهانی قیمت جلوگیری کند.
رکود تورمی به معنای عدم معامله نیست
غیبی با بیان اینکه رکود تورمی در بازار مسکن وجود دارد اما معاملات متوقف نیست، توضیح داد: «افزایش تقاضای موثر، علاقه مردم به تبدیل داراییهای خود به مسکن و ارزش ذاتی مسکن باعث شده حتی در رکود، معاملات انجام شود.»
او افزود: «در فرهنگ ایرانی، خرید ملک جزو ارزشهای ذاتی خانوارهاست و حتی اگر ارزش سرمایه نسبت به طلا کمتر رشد کند، مردم برای خانه سرمایهگذاری میکنند.»
