استیضاح یا تسویهحساب؟ پشتپرده جدال بر سر وزارت راه:
تنها وزیر زن؛ آسیبپذیری یا نقطه قوت؟
گمانهزنیها درباره استیضاح وزیر راه و شهرسازی درحالی شدت گرفته است که شواهدی تازه، از روندی هدفمند و از پیشطراحیشده حکایت دارد که از روز رای اعتماد کلید خورده و اکنون به نقطهای حساس رسیده است.
ماجرا از تابستان سال گذشته آغاز شد؛ همان روزی که یکی از نمایندگان سرشناس مجلس که امروز در صف اول طراحان استیضاح ایستاده، در پایان نطق خود جملهای معنادار گفت: «خانم صادق وزیر میشود، اما این حرفها را زدم تا بعدا نگویند چرا سکوت کردی». این جمله، فراتر از یک پیشبینی ساده بود؛ نوعی پیشنویس برای اقدامی سیاسی که اکنون در حال اجراییشدن است.
استیضاح، ابزار اصلاح یا سلاح فشار؟
تحلیل محتوای محورهای استیضاح نشان میدهد یا استیضاحکنندگان با دست خالی وارد میدان شدهاند، یا ترجیح دادهاند گلایههای اصلی خود را برای صحن علنی نگه دارند؛ هر دو حالت، نشانگر ماهیتی سیاسی برای این اقدام است. البته، اصل استیضاح جزو اختیارات مجلس است، اما پرسش اینجاست که آیا این ابزار، در جهت منافع عمومی بهکار گرفته میشود یا برای تسویهحسابهای جناحی؟
در شرایطی که کشور در آستانه تحولات مهمی در حوزه تحریمها و تعاملات بینالمللی قرار دارد، نبود وزیر در یکی از حساسترین وزارتخانهها، میتواند تبعاتی جدی در حوزه حملونقل، تجارت و زیرساختها بهدنبال داشته باشد.
آیا دلایل استیضاح واقعا فنی است؟
یکی از مهمترین نقدهای مطرحشده، «عدم تسلط فنی» وزیر است. اما مروری بر سوابق مدیریتی خانم صادق، از کارشناسی پایه تا معاونت وزیر در دولتهای مختلف، نشان میدهد که او یکی از معدود گزینههایی است که مسیر تخصصی را گامبهگام طی کرده است. حتی مخالفان او در جلسه رای اعتماد، تخصص و تجربهاش را زیر سوال نبردند. این تناقض، تردیدها درباره نیت واقعی طراحان استیضاح را تقویت میکند؛ آیا واقعا دغدغهای فنی در کار است یا ماجرا از جای دیگری آب میخورد؟
سراب توسعه شهری، زمینخواری پنهان
یکی از محورهای اختلاف، موضوع تامین زمین برای ساخت مسکن است. طرفداران توسعه افقی شهرها، از جمله یکی از حامیان فکری اصلی استیضاح، پیشتر خواهان الحاق اراضی پیرامونی به شهرها بودند؛ ادعایی که بعدها برخی از نظریهپردازان همان جریان نیز از آن اعلام برائت کردند و فاش ساختند که در پشتپرده این پیشنهادات، منافع گروههایی خاص پنهان بوده است.
تصور توسعه شهری با رویای ارزانسازی زمین، در بسیاری از موارد به فرصتی برای سوداگری زمین بدل شده است و اکنون که سیاست وزارت راه با این جریان در تضاد قرار گرفته، استیضاح بهعنوان ابزاری برای فشار سیاسی وارد میدان شده است.
برخی از مخالفان، عملکرد وزیر را با جنسیت او گره میزنند و ادعا میکنند که حضور وی در دولت، حاصل تبعیض مثبت بوده است. این در حالی است که کارنامه اجرایی او گویای مسیری است که بدون تکیه بر شعارهای جنسیتی طی شده و به جایگاه وزارت ختم شده است. تلاش برای تقلیل تواناییهای او به جنسیت، نهتنها ناعادلانه بلکه انحرافی از مسیر نقد حرفهای و مسئولانه است.
آیا مجلس آماده پذیرش پیامدهاست؟
اگر نمایندگان، در آستانه توافقات اقتصادی و سیاسی مهم، وزارتخانهای کلیدی مانند راه و شهرسازی را با خلا مدیریتی مواجه کنند، آیا آمادهاند مسئولیت پیامدهای آن را بپذیرند؟ آیا مردم، چنین اقدامی را نشانهای از دغدغهمندی میدانند یا بازی در زمین رقابتهای سیاسی؟ این پرسش، هنوز پاسخی قانعکننده نیافته است.
