نگاه «صما» به راهكارهای دولت يازدهم برای تامين مسكن كارگران
مسكن اجتماعی زخم های كهنه را تسكين می دهد؟
تامين مسکن براي يك خانواده ايرانی بيشترين سهم هزينه اي را در سبد در آمد دارد به طوری كه در سال های اخير اين سهم سير صعودي داشته و بيش از يك سوم از درآمد يك خانواده را به خود اختصاص داده است.
اما درهمين حين
نبود يك سيستم جامع وكامل به منظور تامين مسكن براي تمامي اقشار جامعه به خصوص
قشرهاي ضعيف وكم درآمد از سوي دولت هاي مختلف در سالهاي گذشته يكی از مهمترين ضعف
هاي بخش مسكن محسوب مي شود. البته طرح هايي هم در كشور اجرا شد كه هدف اوليه آن
تامين سرپناه براي اقشار ضعيف و كم درآمد جامعه بود كه مي توان طرح مسكن مهر را از
جمله اين طرح ها برشمرد.
زماني كه طرح مسكن
مهر در كشور به طور رسمي كليد خورد بسياري از مسئولان دولت وقت اجراي اين طرح را
براي خانه دارشدن اقشار كم درآمد مناسب دانستند و حذف قيمت زمين از خانه را از مهمترين
دلايل خود براي اثبات صحبت هايشان دانستند.
هرچند از طرح مسكن
مهر نه تنها استقبال خوبي در جامعه كارگري كه جزو قشرهاي ضعيف جامعه به لحاظ
درآمدي هستند نشد بلكه بعضي از كارگران هم كه روياي خانه دارشدن را در سر داشتند
با مشكلاتي همچون افزايش مداوم قيمت خانه و مهيا نبودن تاسيسات مناسبي همچون تامين
گاز، برق و حتي آب در اين طرح مواجه شدند.
اما با روي كار
آمدن دولت تدبير واميد، طرح مسكن اجتماعي به عنوان يكي از اميدهاي اصلي كارگران
براي صاحبخانه شدن مطرح شد.
در واقع اين طرح در
اولويت كاري وزير راه و شهرسازي قرار گرفت به طوري كه عباس آخوندي بارها از اين
طرح به عنوان ايده نو درحوزه مسكن نام برده است.
درطرح مسکن اجتماعی
متوسط واحد مسکونی ۵۰ متر است و برای خانوارهایی که فرزند دارند، به ۷۰ متر می رسد
اما محاسبات كارشناسان وزارت راهوشهرسازي در پيشنويس اين طرح نشان ميدهد متوسط
هزينه سالانه تامين مسكن (اجارهبها) هر خانوار شهري در سال90 رقمي كمتر از 5
ميليون تومان بوده است كه اگر نرخ رشد اين هزينه در سالهاي قبل كه به طور ميانگين
19درصد بوده، براي محاسبه اين هزينه در سال93 در نظر گرفته شود. در اين صورت متوسط
هزينه سالانه اجارهنشيني در سال گذشته براي خانوارهاي شهري به حدود 8 ميليون
تومان ميرسد اما در طرح مسكناجتماعي، قرار است دولت 60 درصد هزينه اجارهبهاي
سكونت خانوارهاي دو دهك اول را در قالب «كمكپرداخت اجارهبها» تقبل و پرداخت كند.
در اين طرح دولت تصميم دارد در مجموع سالانه ۱۵۰ هزار واحد مسكوني بسازد كه ۷۰
هزار واحد را خودش مي سازد و ۸۰ هزار واحد ديگر را مراکز خیریه كشورمي سازند.
اما تفاوت عمده میان مسکن مهر و مسکن اجتماعی میزان آورده است که در مسکن مهر به جز تسهیلات
مابقی هزینه ها توسط متقاضیان ارائه می شد، اما در مسکن اجتماعی واحدها متناسب با
وسع درآمد خانوار قیمت گذاری می شوند و حداکثر با ۳۰ تا ۴۰ درصد از سهم
درآمد آنها امکان سکونت وجود دارد.
درهرحال اجراي طرح مسكن اجتماعي مي تواند بيش از 50 درصد از کارگران
کشور را كه در حال حاضر فاقد مسکن هستند را صاحبخانه كند. البته وزرای دولت تدبیر
وامید ازعلي ربيعي وزير تعاون، کار و رفاه اجتماعی گرفته تا عباس آخوندی وزیر راه
وشهرسازی بارها در سخنرانی های خود به این نکته اشاره کرده اند که در سال جاری
بودجه ای را برای سازمان تامین اجتماعی در نظر گرفته شده است تا بتوان از محل
منابع خود سازمان برای کارگران تحت پوشش واحدهای مسکونی را احداث کرد.
در همين گام، سید
تقی نوربخش مديرعامل سازمان تامين اجتماعي در تایید صحبت های آخوندی و ربیعی در
خصوص آخرین وضعیت مسکن اجتماعی، اظهار مي كند: برای این طرح حدود 300 میلیارد
تومان در بودجه سازمان دیده شده است و به دلیل اینکه این طرح یک طرح بین بخشی است
مذاکرات با بانکها، وزارت مسکن وشهرسازي دولت در حال انجام است و البته در این
طرح به مشارکت خود مستمریبگیران نیز نیاز داریم.
وی ادامه مي دهد: کارهای تئوریک این طرح
آغاز شده است و عملیات اجرایی آن امسال کلید خواهد خورد كه در مرحله اول با توجه
به وجود دو میلیون مستمریبگیر اصلی در تامین اجتماعی ممکن است نتوانیم تمام
مستمریبگیران را تحت پوشش این طرح ببریم اما این قول را میدهیم که اجرای طرح طی
ماههای آینده آغاز شود
هرچند اجراي اين طرح در كشور با ابهامات
فراوانی از جمله چگونگی تامین منابع مالی، نحوه کاهش هزینهها، نحوه اجرا و احراز
شرایط روبرو است اما دولت يازدهم خانه دار شدن سه تا شش میلیون کارگر فاقد مسکن در
یک دوره پنج ساله را در طرح مسكن اجتماعي پيش بيني كرده است.
البته دغدغه دولت
تدبير واميد به منظور تامين مسكن براي اقشاركم درآمد از جمله کارگران جامعه ستودنی
است ولی باید در نظر داشت که هنوز در اجرای این طرح گام های اجرایی مهم برداشته
نشده است. همچنین بايد به اين نكته مهم اشاره كرد كه عملياتي كردن طرح مسكن
اجتماعي بايد به گونه اي باشد كه دوباره اشتباهات گذشته دراجراي طرح عظيم مسكن مهر
تكرار نشود.
