با تجه به نظر کارشناسان زمینشناسی و بعضی مسئولان شهری حادث فر رفت خیابانهای پایتخت پیچیدهتر از مقصربودن حفاران مترو و لولههای پوسیده آب است. اتفاقی که در خیابانهای تهران رخ میدهد، تولد فروچالههاست، فروچالههایی که با دخالت انسانها به وجود آمدهاند. بدن شک برای رفع این مشکل نیاز به یک مدیریت یکپارچه احساس میشد.
زمین پایتخت باز هم دهان باز کرد و مثل هیولایی گرسنه آسفالت خیابان را درخود بلعید. حادثه ظهر پنجشنبه درخیابان پیامبر شرقی در بزرگراه ستاری اتفاق افتاد و ناگهان گودالی ٧متری در زمین پدید آمد. حاصل، سقوط یک خودروی ٢٠٦ به گودال و روانهشدن راننده مصدوم به بیمارستان بود و قطع گاز هزار مشترک در غرب تهران و ترافیکی سنگین. بعد از حادثه، مثل همیشه، رسانهها میدانِ مقصریابی مسئولان شهری شدند که تقصیر شکستگی لوله آب است یا عملیات حفاری مترو و هنوز دلیل حادثه روشن نشده است.
این نخستینبار نبود که چنین پیشامدی در تهران رخ داد و اینطور که کارشناسان زمینشناسی هشدار میدهند، آخرینبار هم نخواهد بود. چنان که تکرار این حادثه درنقاط مختلف پایتخت هم، گواهی بر این مدعاست. اینطور که کارشناسان زمینشناسی و بعضی مسئولان شهری میگویند، ماجرا پیچیدهتر از مقصربودن حفاران مترو و لولههای پوسیده آب است. آنها از جنس خاک تهران حرف میزنند که در مناطقی سست است و عملیات عمرانی را تاب نمیآورد.
تقریبا ٨٠روز پیش، در نیمهشبی، حادثهای مشابه در شهران تکرار شد و به انفجاری عظیم و آتشسوزی ساختمانها منجر شد. روایات مختلف از این حادثه میگفت که عملیات عمرانی مترو به لولههای گاز فشار آورده و خاک سست زیر لولههای گاز خالی شده و لولههای پوسیده در هم شکسته است. هرچه بود اما آتش انفجار که ٤ صبح روشن شده بود تا ساعتها خاموش نشد و بخشی از خدمات شهری را مختل کرد؛ تا اینکه چند روز پیش، بعد مدتها سردرگمی، سرانجام اسماعیل نجار، رئیس سازمان مدیریت بحران دلیل حادثه را انجام عملیات مترو درجایی دانست که بافت خاک چسبندگی لازم را نداشته و نشست زمین منجر به مابقی حوادث شده است.
با وقوع نشست خیابان پیامبر، معاون عمرانی فرماندار تهران از وجود قناتهای متعدد درمحدوده خیابان پیامبر حرف زد و تونل مترو که «ممکن است در ایجاد نشست زمین موثر باشد» و پیگیریهای لازمی که برای یافتن علت حادثه در دست اقدام است. روز گذشته محمد پرورش، مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب استان تهران هم در اظهارنظری دیگر تأثیر شکستگی لوله آب را در این اتفاق رد کرد و به «فارس» گفت: «در مکانی که نشست زمین حدود ١٠متر بوده است، یک خط لوله ٥٠٠ و یک خط لوله ١٥٠ در آن مکان وجود دارد، اما هیچ اتفاقی برای این خطوط رخ نداده و درحال حاضر هیچ مشکلی برای این خطوط وجود ندارد.
اگر این خطوط دچار شکستگی شده بود، آب نفوذ میکرد، پس اینجا به این نتیجه میرسیم که هیچ بحثی در مورد نشست زمین به خاطر شکستگی لوله آب نیست.» او نهیبی هم به شهرداری و ساخت مترو زد: «در تهران حدود ١٠هزارکیلومتر شبکه آب داریم، اما سوال ما این است که چرا هر وقت حادثهای رخ میدهد، این حوادث در مناطقی که مترو در آنجا احداث شده است، رخ میدهد؟» و تأکید کرد که «اظهارنظر درباره هر حادثهای در تهران باید بعد از کارشناسی صورت بگیرد.» با دامنهدارشدن حادثه نشست زمین در بزرگراه ستاری، کمیسیون شوراها و امور داخلی کشور در مجلس هم وارد گود شد. پروانه مافی، نایبرئیس کمیسیون شوراها و امور داخلی کشور توپ را به زمین شهرداری انداخت: «شهرداری در ساختوسازهای اخیر بهویژه در بحث مترو باید دقت نظر بیشتری داشته باشد، زیرا ممکن است همین بیتوجهیها حوادث ناگواری را رقم زند.»
او حادثه شهران را هم یادآوری کرد که «اگر ٨ صبح اتفاق میافتاد و مردم در رفتوآمد بودند، خسارتهای جانی و مالی بیشتر میشد و قابل جبران نبود. این مهم نشان میدهد که شهرداری باید بر پروژههایی که به پیمانکاران میدهد، نظارت و بازرسی دقیقی انجام دهد.»
